"Erdal Sağlam" hakkında bilgiler ve tüm köşe yazıları Hürriyet Yazarlar sayfasında. "Erdal Sağlam" yazısı yayınlandığında hemen haberiniz olması için Hürriyet'i takip edin.
Erdal Sağlam

Enflasyonla mücadele programı mı?

Erdal SAĞLAM

İlk üç aylık bütçe, borçlanma ve para programlarının belirlenen hedefler içinde kalması, küçümsenecek bir başarı değil. Ancak, çok abartılacak bir gelişme olmadığı da kesin.

Bürokratların çoğu bu başarının, siyasi gelişmeler ile heran tersine dönebilecek bir başarı olduğunun farkındalar. Politikacılar ise, belki de doğal olarak, bu başarıyı biraz daha fazla abartma eğilimindeler.

Bürokratlar, genelde bu başarıya temkinli yaklaşıyorlar ancak bir yandan da sanki bir ‘‘istikrar programı uygulanıyormuş’’ gibi davranmaktan da, nedense, kendilerini alamıyorlar.

Tam olarak ‘‘istikrar tedbirleri uygulanıyor’’ diyemiyorlar ama ‘‘uygulanan enflasyonla mücadele programı’’ gibi, sözler ediyorlar.

Özel olarak sohbet ettiğinizde, ‘‘Samimi olarak, gerçekten de bir program uygulandığını düşünüyor musunuz?’’ dediğinizde, ‘‘Elbette tam bir enflasyonla mücadele programından sözedemeyiz’’ itirafında bulunuyorlar ama dışarıya karşı program uygulanıyormuş havasını vermeye de, devam ediyorlar.

Önceki gece bir TV programında sohbet ettiğimiz Devlet Bakanı Işın Çelebi ise bu yöndeki sorumuza, ‘‘Evet bir program uyguluyoruz, 1998 yılı programı enflasyonla mücadele programıdır’’ diyor.

Kendisine ‘‘O zaman piyasa neden yüzde 50 enflasyon hedefinize güvenmiyor da en az yüzde 75 enflasyon bekliyor’’ dediğimizde, ‘‘Daha önceki politikacılara güvensizlik vardı, bize de öyle baktılar ama biz gerçekleştirdikçe bu hedefin tutacağını görecekler’’ yanıtını veriyor.

Hala, yılsonunda yüzde 50 enflasyon hedefine inilebileceğini savunan Çelebi, ‘‘Madem enflasyonla mücadele programı uyguluyorsunuz, o zaman niye o anlaşmayı çok istediğimiz IMF, bir türlü anlaşmaya yanaşmıyor’’ sorumuza ise IMF'in Asya Krizini göremediğini, rating kuruluşlarının bu ülkelere yüksek notlar verdiklerini hatırlatarak, yanıtlamaya çalışıyor.

IMF'DEN UMUT YOK

İlk üç ayın gerçekleşmeleri ve ikinci üç aylık hedefler konusunda Merkez Bankası açıklamasından sonra, dün de Hazine Müsteşarı Yener Dinçmen, bir basın toplantısı yaptı. Dinçmen'in özellikle vergi reformu ve sosyal güvenlik reformlarının gerçekleşmesi gerektiğinin üzerinde durarak, ‘‘IMF'le anlaşma için bu reformlar önşart’’ demesi de, haklı olarak, temkinli davranmak istediğinin bir kanıtı idi.

Dinçmen, 14 Nisan'da gidecekleri Washington'da ancak rutin temaslar yapılabileceğini söylemeye çalıştı. IMF'in 28 Nisan'da yapacağı Ankara ziyaretinin de ‘‘yıllık inceleme ziyareti’’ olacağını belirterek, bu temaslardan da bir anlaşma çıkmayacağının ipuçlarını verdi.

Şurası unutulmamalı ki; ilk üç ayda bütçe, borçlanma ve para programı hedeflerinde başarı sağlanması, bu üç programın ‘‘bir enflasyonla mücadele programı’’ olduğunu göstermez.

Enflasyonla mücadele programının nasıl olması gerektiği konusunda, şimdi görev yapan bürokratların da katıldığı, üzerinde anlaşılmış bir metin ortaya çıkmıştı. Bu üç program, düşünülen makro programın sadece birer parçası idi. Hiç bir zaman tümü değildi.

Bütçe, borçlanma ve para programlarını da içine alan, çerçeveleyen daha makro önlemlerin alınması isteniyordu ama bu gerçekleşmedi.

Bu kadarına da şükür deyip, bununla yetinmeye çalışanlar çıkabilir. Çelebi gibi, politikacıların bu başarıları kullanmaları da doğal karşılanabilir. Başbakan da bu konuda bir basın toplantısı yapıp, program başarılarını ‘‘enflasyonla mücadele programı’’ gibi anlatabilir.

Politikacıların böyle davranması doğal ama teknisyenlerin, değil...

İkinci veya üçüncü çeyrek için belirlenen hedefler, politikacıların iki dudaklarının arasından çıkacak bir ‘‘erken seçim’’ sözüyle, tümüyle altüst olabilir. Bizce bürokratlar bu gerçeği hiç bir zaman unutmamalı.













X