Gündem Haberleri

    Enflasyonda yükseliş sürüyor

    Hürriyet Haber
    03.10.2005 - 00:00 | Son Güncelleme:

    Zamlar nedeniyle eylülde tüketici fiyat endeksi (TÜFE) yüzde 1.02, üretici fiyat endeksi (ÜFE) ise yüzde 0.78. oranında arttı. Enflasyonda ağusosta başlayan yükseliş trendi, gıda, konut ve eğitim alanlarda yaşanan mevsimlik fiyat yükselişleri ve akaryakıt fiyatlarındaki artışın etkisiyle TÜFE’nin dokuz ay aradan sonra yüzde 1’in üzerinde arttığı eylülde de devam etti. Tüketici fiyatlarının (TÜFE) yüzde 1.02, ÜFE’nin ise yüzde 0.79 oranında arttığı eylül sonunda yıllık enflasyon TÜFE’de yüzde 7.99’a, ÜFE’de ise yüzde 4.38’e yükseldi.Devlet İstatistik Enstitüsü’nün tüketici fiyatları endeksi eylülde yüzde 1.02 oranında artış kaydetti. Böylece TÜFE geçen yılın kasım ayından sonra ilk kez yüzde 1’in üzerinde bir değere ulaştı. TÜFE’de geçen yıl yüzde 4.85 olan ilk dokuz aylık artış yüzde 3.93’te kaldı. TÜFE’deki son bir yıllık artış ise yüzde 7.99 olarak gerçekleşti. Yıllık TÜFE artışı bu yıl temmuzda yüzde 7.82’ye kadar inmiş ancak ağustosta yüzde 7.91’e kadar yükselmişti. Yıllık TÜFE artışı geçen yıl ağustos sonunda ise (1994=100 bazlı endekse göre) yüzde 9 düzeyinde bulunuyordu. 12 aylık ortalamalara göre TÜFE’deki artış ise yüzde 8.63 olarak hesaplandı.Üretici fiyatları endeksi ise eylülde yüzde 0.78 oranında arttı ve yılın ilk dokuz aylık dönemindeki artış oranı ise yüzde 2.98 olarak gerçekleşti. 1994=100 bazlı eski endekse göre geçen yıl eylülde TEFE yüzde 1.85 artmış ve ilk dokuz aylık artış ise yüzde 9.31 olarak gerçekleşmişti. ÜFE’deki yıllık artış ise eylül sonu itibariyle yüzde 4.38 olarakg erçekleşti. Söz konusu oran bu yıl ağustos sonunda yüzde 4.32 olarak hesaplanmıştı. ÜFE’deki 12 aylık ortalamalara göre artış ise yüzde 9.54 oldu.PETROL VE MEVSİM ETKİLEDİTÜFE’deki yüzde 1.02 oranındaki artış gıda ve alkolsüz içki fiyatlarında yaşanan yüzde 1.34 oranındaki artış önemli ölçüde belirleyici oldu. TÜFE içerisinde yüzde 29.42 ile en büyük ağırlığa sahip olan gıda fiyatlarındaki bu artış genel enflasyon oranına 0.39 puanlık bir katkı yaptı. Bu artışaı rağmen gıda fiyatları geçen yılın aralık ayındaki düzeyinin yüzde 0.37 gerisinde kaldı. Gıdadaki son bir yıllık fiyat artışı ise yüzde 4.38 olarak gerçekleşti.TÜFE içerisinde yüzde 16.91’le ikinci en büyük ağırlığa sahip olan konutla (kira) ilgili harcamalarda eylülde yaşanan yüzde 1.8’lyik artış ise genel enflasyon oranına 0.3 puanlık katkı yaptı. Konut harcamaları bu yılın ilk dokuz ayında yüzde 6.68, son bir yıllık dönemde ise yüzde 10.11 oranında artış gösterdi. Her iki dönemdeki artış da aynı dönemlerdeki genel enflasyon orannın üzerine çıktı. Eylülde alkollü iki ve sigara fiyatları değişmezken, giyim ve ayakkabı fiyatlarında yüzde 1.15, sağlık harcamalarında yüzde 0.18, akaryakıt fiyatlarındaki değişime bağlı olarak ulaştırma harcamalarında yüzde 1.76, haberleşme harcamalarında yüzde 0.54, eğitim harcamaları ise yüzde 2.51 oranında artış gösterdi. Eğlence ve kültür harcamaları yüzde 2.73 düşerken, lokonta ve otil harcamalarında yüzde 1.63, çeşitli mal ve hizmetlerle ilgili harcamalarda ise yüzde 1.64 oranında artış gözlendi.Yılın ilk dokuz ayında TÜFE kapsamındaki harcama grupları içerisinde en yüksek fiyat artışı yüzde 21.86 ile sigara ve alküllü içkilerde yaşandı. Onu yüzde 11.68’le ulaştırma, yüzde 11.54’le lokanta ve otel harcamaları, yüzde 7.59’la da eğlence ve kültür harcamaları izledi. Son bir yıl içerisinde en yüksek fiyat artışı yüzde 22.36 ile sigara ve alkollü içkiler grubunda gözlendi. Ulaştırma harcamalarında da yüzde 18.17 oranında artış kaydedildi.MEVSİMLİK ETKİLERDEN ARINDIRILMIŞ ENFYASYON YÜZDE 0.68DİE’nin mevsimlik ürünleri hariç tutarak oluşturduğu özel kapsamlı TÜFE eylülde yüzde 0.68 oranında artış kaydetti. Buna göre eylül enflasyonunun 0.34 puanlık kısmı mevzimlik ürünlerden kaynaklandı. İşlenmiş gıda ürünleri hariç tutularak oluşturulan özel TÜFE ise yüzde 0.82 oranında artış gösterdi. Enerji hariç TÜFE ise yine yüzde 0.82 arttı. Mevzimlik ürünler ve işlenmiş gıda ürünleri hariç TÜFE’deki artış yüzde 0.52’ye kadar inerken, söz konusu özel kapsamlı TÜFE’den sigara ve alkollü içkiler hariç tutulnuğunda ise artış yüzde 0.89’a yükseldi. BALIKÇILIKTA ÜFE YÜZDE 5.87 ARTTIÜretici fiyatlarında eylül ayında yaşanan yüzde 0.78’lik artışta tarım sektöründeki fiyat artışları belirleyici oldu. ÜFE içinde yüzde 20.65 paya sahip olan tarım sektöründe geçen aya göre yüzde 1.53, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 1.58 artış yaşandı. Yıllık ortalamada tarım fiyatlarındaki artış yüzde 5.32 olurken, Aralık 2004’e göre ise yüzde 2.62 oranında düşüş kaydedildi. Tarım, avcılık, ormancılık alt sektöründe eylül ayında üretici fiyatları yüzde 1.41 artarken, balıkçılıkta yüzde 5.87 ile yüksek oranlı artış gerçekleşti. KOK KÖMÜRÜ VE PETROLDE YÜZDE 7.39 ARTIŞÜretici fiyatları endeksinde yüzde 72.07 oranıyla en büyük paya sahip olan imalat sanayi sektöründe geçen yılın aralık ayına göre yüzde 5.32, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 6.15, yıllık ortalamada da yüzde 11.30 artış yaşandı. Alt sektörler itibariyle en yüksek fiyat artışı yüksek ham petrol fiyatlarına bağlı olarak yüzde 7.39’la kok kömürü, rafine edilmiş petrol ürünlerinde gerçekleşti. Yüksek fiyat artışında ikinci alt sektör ise yüzde 4.01 ile giyim eşyası imalatı oldu. Giyim eşyasında yaşanan fiyat artışlarında da yeni sezon ürünlerinin etkisi bulunuyor. BÖLGELERE GÖRE FİYAT ARTIŞLARIEylülde en yüksek fiyat artışı bölgeler itibariyle yüzde 1.7 ile Tekirdağ, Edirne, Kırklareli ve Malatya, Elazığ, Bingöl, Tunceli bölgelerinde yaşandı. Bölgeler itibarı ile en az fiyat artışının yaşandığı bölge yüzde 0.20 ile Konya, Karaman bölgesi oldu. Yıllık bazda TÜFE artışı yüzde 7.99 olarak belirlenirken, bölge bazında en yüksek artış yüzde 10.76 ile Ankara'da görüldü.
    Etiketler:

    EN ÇOK OKUNAN HABERLER

      Sayfa Başı