Fed faiz artırdıkça acısını tüm dünya hissediyor

Güncelleme Tarihi:

Fed faiz artırdıkça acısını tüm dünya hissediyor
Oluşturulma Tarihi: Aralık 18, 2018 13:38

ABD Merkez Bankası (Fed), bu hafta yapması beklendiği gibi, dünyanın en büyük ekonomisini soğutmak için frene her bastığında, etkileri tüm dünyada hissediliyor.

Haberin Devamı

GERÇİ bazı yetkililer Fed'e kararlarının gelişen ekonomiler üzerindeki etkisine karşı daha hassas olmasını, hiç değilse niyetini önceden belli etmesini çağrısı yaptılarsa da, şikayetlerin bir faydası olmuyor.

ABD Başkanı Donald Trump bile Fed'i çok hızlı ve çok katı olmakla suçladı.

Fed, faiz oranlarını yükselterek ve elindeki varlıkları satarak, diğer ülkelerdeki daha riskli yatırımlara kıyasla ABD tahvillerini daha çekici yapıyor.

Bunun doğrudan sonucu olarak, dolara talep arttıkça diğer para birimleri zarar görürken, gelişen piyasalar eşit rekabet imkanını kaybediyorlar.

Fed, ABD sınırlarının ötesinde yarattığı etkinin farkında ancak kendi görevinin enflasyonu kontrol altında tutmak ve ülke içinde istihdamı en yükseğe çıkarmak olduğunu söylüyor.

Haberin Devamı

Haziran ayında New York Fed başkanlığından ayrılmadan önce Reuters ile konuşan William Dudley, kimsenin Fed kararlarına şaşırmaması gerektiğini, başka ülkelerdeki politika yapıcıların da hazırlıklı olmak ve uyum sağlamak için yapacakları şeyler bulunduğunu söylemişti.

"Bu ülkelerden bazılarının büyük mali denge ve cari açıkları var ve yürüdükleri mali yolda devam edebilmeleri için yabancı sermayeye muhtaçlar. Bu nedenle nasıl olsa sorunlarla karşılaşacaklardı.

"Bu yüzden, bütün suçu (Fed'in) bilanço normalleştirme çalışmalarına yüklemek bence fazla ileri gitmek olur."

Fed neredeyse sıfır düzeyindeki faizleri artırmaya üç yıl önce başladı. Ancak Fed çeyrek dönemlik artırımlara ve 2007-2009 finansal krizi boyunca ekonomiyi desteklemek için aldığı varlıkları tedrici olarak azaltmaya başlamaya ilk kez bu yıl hız verdi.

Sermayenin gelişmekte olan piyasalardan çıkarak daha yüksek getirili Amerikan varlıklarına yönelmesi ve doların güçlenmesi eğilimi ise Nisan ayında yoğunlaştı.

Fed'in doları güçlendiren sıkılaştırma adımları, örneğin enflasyonla boğuşan Arjantin'de çok kötü sonuçlar verdi.

Uluslararası Para Fonu'ndan gelen 57 milyar dolar piyasalara bir ölçüde istikrar getirdiyse de, pesonun dolar karşısında bu yıl gördüğü yüzde 50 değer kaybı, zaten borçlanma faizlerinin yüzde 70'in üzerine çıkmasından etkilenen ithalatçıları yerle bir etti.

Haberin Devamı

Sonuç olarak, hükümetin bu yıl yüzde 3.5 büyüyeceğini öngördüğü Arjantin ekonomisi, merkez bankası analistlerinin tahminlerine göre yüzde 2.4 küçülecek.

Ülke parasını istikrara kavuşturmaya çabalayan Endonezya merkez bankası da bu yıl faiz oranlarını altı kez yükseltti ve bu adımlarını açıklarken Fed'in agresif faiz artırmalarına dikkat çekti. 

Fed'in krizle mücadele için aldığı önlemler kadar, daha sonra bu önlemlerden vazgeçme adımları da küresel sermaye akışını, yatırımları ve çok kez diğer ülkelerin politikalarını şimdiye kadar görülmedik ölçüde etkiliyor.

Bu etki, 2013 yılında o zamanki Fed Başkanı Ben Bernanke'nin Fed'in tahvil alımlarını gelecek aylar boyunca azaltmaya geçeceği önerisiyle zaten açıkça ortaya çıkmıştı.

Haberin Devamı

Bu açıklama üzerine yaşanan yaygın satış dalgasının gelişen piyasaların borsa ve tahvilleri üzerinde yarattığı etkiyi gidermek aylar almıştı.

Beş yıl sonra, aynı ülkeler Fed'in sıkılaştırma adımları hızlandıkça, aynı zorlukları yeniden yaşıyorlar.

 

SON 24 SAATTE YAŞANANLAR

Haberle ilgili daha fazlası:

BAKMADAN GEÇME!