Doğalgaz krizinin perde arkası

Zeynep Gürcanlı YAZIYOR

Rusya Başbakan Putin’in talimatıyla, Ukrayna’ya olan doğalgaz sevkiyatı kesildi. Ukrayna üzerinden Avrupa’ya giden doğalgaz boru hattına verilen gaz miktarı da azaltıldı.
Karar, dün Putin’in Gazprom CEO’su Aleksei Miller’le yaptığı toplantıda alındı.
Üstelik Putin ile Miller’in toplantısı, “Avrupa’ya ve Ukrayna’ya açık mesaj” için, bir de televizyondan naklen yayınlandı. Putin, programda Miller’e, “Ukrayna ne kadar gaz çalıyor” diye sordu. Miller ise yanıtladı, “1 Ocak’tan beri toplam 63.5 milyon metreküp”.

Ve Putin talimatını verdi;  “Hergün Ukrayna’nın çaldığı gaz miktarı ölçülsün. Avrupa’ya, çalınan bu miktar gaz miktarı daha az sevkedilsin...” . 
Gazprom da, Putin’in bu talimatı doğrultusunda, bugün boru hattına aynı miktarda az gaz pompaladı.
Ancak Ukrayna, Rusya’nın boru hattına gönderdiği gaz miktarında 63.5 milyon metreküpten daha fazla kesinti yaptığını iddia etti.

Ukrayna’ya Bağlı Neftogaz şirketi yetkilileri, boru hattından günlük ortalama 221 milyon metreküp gaz geçmesi gerekirken, bu miktarın 92 milyon metrekübe kadar indirildiğini açıkladı.
Nitekim Avusturya gaz şirketi dün beklediği gaz miktarının ancak yüzde 10’unu aldığını açıklarken, Bulgaristan Ekonomi Bakanı gaz sevkiyatının tamamen durduğunu söyledi.

BÖYLECE, AVRUPA DA “CEZALANDIRILIYOR”

TÜRKİYE KİMDEN, NE KADAR DOĞALGAZ ALIYOR?

Rusya - Ukrayna boru hattı: Günde 42 milyon metreküp - Mavi Akım: Günde 34 milyon metreküp İran - Günde 15 milyon metreküp Azerbaycan - Günde 17 milyon metreküp Çeşitli ülkelerden, sıvılaştırılmış gaz (LNG) 15 milyon metreküp Ayrıca, Türkiye’nin doğalgaz depolarından da gerektiğinde, yani acil durumlarda, günde 16 milyon metreküp çekilebiliyor. Ancak depolar küçük olduğundan bu ancak birkaç gün için kullanılabiliyor.

Rusya’nın bu tavrı, aslında sadece Ukrayna’nın değil, Ukrayna’nın NATO üyeliğine destek veren ve Moskova ekseninden çıkmasına yardımcı olan Avrupa’ya da “ceza” anlamı taşıyor. Çünkü Ukrayna, kendi ihtiyaçları için boru hattından gaz almaya devam edecek ve Moskova da her geçen gün bu miktarda gazı Avrupa’ya sevkettiği gaz miktarından kesecek.

Polonya’nın günlük gaz ihtiyacının 43 milyon metreküp olduğu gözönüne alındığında, kesilen 63.5 milyon metreküp çok büyük bir miktar olduğu da ortaya çıkıyor.
Dolayısıyla da, Ukrayna’nın yaptıklarından, doğrudan kış ortasındaki Avrupa etkilenmiş oluyor. Putin, Ukrayna ile Avrupa’yı karşı karşıya getirip, aradaki ilişkisi bozmayı da amaçlıyor.

TÜRKİYE VE BELARUS’A DOĞALGAZ ARTACAK

Ancak Putin’le Miller’in toplantısında, Rusya Başbakanı bir talimat daha verdi;
Buna göre, Ukrayna boru hattı dışında, Avrupa’ya gaz taşıyan boru hatlarına sevkiyatın arttırılmasını istedi. Gazprom da, Türkiye’ye uzanan Mavi Akım ve Belarus üzerinden Avrupa’ya uzanan boru hattına gönderdiği gaz miktarını arttırdı.

Mavi Akım’a verilen doğalgaz yaklaşık 40 milyon metrekübe kadar çıkarılmıştı. Moskova’nın bu rakamı  48 milyon metrekübe çıkarmaya hazırlandığı belirtiliyor. Yine Avrupa’da çeşitli ülkelerde bulunan Gazprom doğalgaz depolarından da, Avrupa ülkelerine gaz sevkiyatına başlanıldı.

Türkiye, Belarus üzerinden gelen boru hattının sonunda bulunuyor. Gazprom, bu hattan Türkiye’ye yaklaşık 40 milyon metreküp günlük gaz akışı sağlıyordu. Şimdi bu gaz gelişi durmuş oldu. Rusya, azalmayı Mavi Akım aracılığıyla kapatmayı planlıyor. Ancak yetkililer, Türkiye’nin Rusya’dan aldığı günlük yaklaşık 70 milyon metreküp gaz gözönüne alındığında, Mavi Akım’daki artışın yeterli olmayacağını kaydediyorlar.