Türkiye'nin en iyi köşe yazarları en güzel köşe yazıları ile Hürriyet'te! Usta yazarlar ve gündemi değerlendiren köşe yazılarını takip edin.

Ege harikası insan: Sadan Gökovalı

Halikarnas Balıkçısı’nın manevi evladı, mitoloji uzmanı, iletişimci, turizm rehberi, gazeteci, yazar ve akademisyen Şadan Hoca için şiirsel bir gece yaşandı.

ŞADAN GÖKOVALI’nın Ege Üniversitesi İletişim Fakültesi’nden öğrencisi Mustafa Balbay, bu satırların yazıldığı gün Silivri Hapishanesi’nde 1028 gündür çile çekiyordu. Daha acısı 304 gündür bir hücrede tek başına kalmaktaydı, halk tarafından milletvekili seçilmesinin üzerindense 200 gün geçmişti. Yani, gazetelerin deyimiyle, “Milli irade 200 gündür tutukluydu.”

Ben Şadan Gökovalı’yı, daha bir çok parlak özelliklerinin en başında, öğrencisi Mustafa Balbay’ın yanında olduğunu dünyaya ilan etmek için acımasız ayazların çevresinde dolandığı Silivri Hapishanesi’ne giderek, duruşmalara katılarak, “Balbay.. Balbay.. Yanındayız!” diye haykırmasıyla anacağım.
Tutuklu kitlesi arasındaki Mustafa Balbay’ın, hocasını salondaki kalabalık arasında görünce, çocuklar gibi havaya sıçrayarak, “Şadan hocam buradayım, dimdik ayaktayım. Sizleri bağrıma basıyorum” diye haykırışı da hiç aklımdan çıkmayacak.

Şadan Gökovalı, benim için öncelikle budur.. En karanlık dönemde bile “aydınlığı” işaret eden bir bilge kişidir. Hiçbir karanlık çağda satılmamıştır, geriye dönmemiştir, hep ileriyi işaret etmiştir. 12 Eylül ve Özal döneminden beri bu böyledir; Şadan Hoca, tüm karanlık yıllar boyunca daima hocalığını yapmış, uygarlığı ve çağdaşlığı önermiştir.

Şadan Gökovalı, öncelikle karanlıklara meydan okuyan bir aydınlık kişidir. Ardından söylenecek bir çok övücü sözleri herkes söylüyor zaten. Ama ben onu, öncelikle böyle görüyorum, “Mustafa Balbay’ın hocası” olarak görüyorum. Bunu da benden başka söyleyecek kimsenin olmadığını da iyi biliyorum..
Ekşi Sözlük’te bir öğrencisi onun için, “dünya harikası insan” demiş.. Dünya artık çok yıprandı. Ben Gökovalı için daha güzelini söyliyeyim: Ege harikası insan..

Anlamlı tören

Geçtiğimiz günlerde Konak Belediyesi’nin Şadan Gökovalı için düzenlediği “Ustaya Saygı” töreni anlamlı vefa gösterisi olarak tarihe geçti. Ege’nin kültür simgesi, bilge insan, mitoloji uzmanı, usta gazeteci, eşi bulunmaz rehber, değerli bilim adamı Prof. Şadan Gökovalı için ne yapılsa azdır. Tüm bu özelliklerini, Halikarnas Balıkçısı Cevat Şakir Kabaağaçlı ile Azra Erhat’ın yanında yetişmesine borçlu olan ve bu iki efsanevi kişinin, “ortak manevi evladı” olan Şadan Gökovalı, bir daha dünyaya gelmeyecek, bir daha Ege göklerinin altında yaşamayacak nadir insanlardan biridir.

Konak Belediyesi ne iyi yaptı, böyle eşi bulunmaz bir insanı gündemi getirdi. Konak Belediye Başkanı Dr. Hakan Tartan’ı, Kültür Müdürü Ayla Sert olmak üzere emek verenleri ve toplantıyı yöneten şair Namık Kuyumcu’yu gönülden kutluyorum.

Artık kesin olarak fark ediyorum ki, kültür aşkıyla dopdolu Hakan Tartan belediye başkanı olmasaydı, ne Şadan Gökovalı, ne Prof. Bilge Umar, ne Ayşe Mayda, ne bir başka kültür insanı, ne de ben, “Ustaya Saygı” törenlerinde bu topluma yaptığımız yaşam boyu katkılarımızın bir iki saatlik keyfini yaşayamazdık.
Bu arada toplantıya mesaj gönderen Muğla Belediye Başkanı Dr.Osman Gürün, Gökovalı’nın “Muğla deyince, Gökova denilince, Akyaka denilince ilk akla gelen isimlerden olduğunu” vurguladı. Şadan Gökovalı’nın Gökova’da bir caddede, Akyaka’da bir sokakta isminin yaşatıldığını ekleyelim. Konak Belediyesi de, İzmir içinde bir sokağa ismini vermek için çalışma yapmaktadır. Ne güzel..

Büyük hizmetler

Halikarnas Balıkçısı’nın tozlu raflara gömülmüş gazete yazılarını ortaya çıkararak, elden geçirerek, yayına hazırlayarak, yayınlatarak, günümüzdeki, “Halikarnas Balıkçısı Külliyatı”nı yaratması sebebiyle Şadan Gökovalı’yı deryalar kadar kutluyorum.

Bu büyük bir emek işiydi.

Tüm bir yaşamını kapsamıştır. Halikarnas Balıkçısı, onun sayesinde yaşamaktadır.
Kendisinden sonra ismi, Balıkçı ile yan yana anılacaktır. Bu alemde ve öte alemde, bu onur, Şadan Hoca’ya yeter zaten..
Not: Geçende kaybettiğimiz  gazeteci ağabeyimiz  Erhan Ünver’e rahmet, ailesine başsağlığı dilerim.

Ekşi Sözlük ne diyor?

İnternetteki özgür sözlük olan “Ekşi Sözlük”, Şadan Gökovalı için ne diyor?.. Takma isimleriyle bu sözlüğe yazan bir çok kişiden örnekler sunalım:
Bir koltukta bir dünya karpuz:

Ege Üniversitesi Turizm Rehberliği bölümünde okurken 2 sene bir sürü dersimize giren, Anadolu turunu birlikte yaptığımız, Türkiye’nin en iyi rehberlerinden biri. Bir koltukta bir dünya karpuz taşıyanlardan, gazeteci, şair, eğitmen, rehber.. Balıkçı ve Azra Erhat’ın manevi oğludur. İlerlemiş yaşına rağmen bir mitolojik hikaye anlatırken, o kadar ismi nasıl aklında tutuyor hala anlamış değilim. Sınıfta 3 kanka kız arkadaştık ve bizi ne zaman birlikte görse, “Afrodit, Athena, Hera” derdi, kulakları çınlasın. Kendisiyle çıktığımız bütün geziler süperdi, biz içerdik, ona da sunardık tabi, o bize şiirler okurdu, kafalar süper olurdu, özledim şimdi o zamanları. Yaz geldi mi, “Hadi dışarıda yapalım dersi” derdi, çıkardık, biz çimenlere uzanırdık, hoca orada anlatırdı, sevgililer kucak kucağa otururdu, isteyen sigara yakardı, hiçbir şey demezdi, offf be ne güzel günlerdi onlar.. Hep çok güzel anacağım kendisini. ‘Hocam siz kralsınız’, derdik. ‘Kral sizsiniz çocuklar’, derdi. ‘Hocam biz kralsak, siz imparatorsunuz’ diye yanıtlardık. Kulakların çınlasın hocacım.. (Tequila Boom Boom – 5.7.2003)


Ağzından bal damlayan adam:

 İlkokulda kardeşim, annem, ben katıldığımız Nevşehir Turu’nun rehberi. Yolda geçirdiğimiz zamanı gezdiklerimizden daha tatlı kılan, ağzından bal damlayan, çocuklar tur sırasında “Şadan dede, bize kar yağdır” diye paçalarına dolanınca, “Tamam sizin için kar yağdırcam” diyen ve ardından Ihlara Vadisi’nde kardan dolayı bir gece beraber mahsur kaldığımız adam. Her konuda anlatacak, her anı değerli hale getirecek hikayeleri vardır. (Smash - 7.1.2007)

Dünya harikası insan:

Ege Üniversitesi’nde başta mitoloji olmak üzere sayısız dersler veren, öğrencisi olduğum için kendimi şanslı hissettiğim dünya harikası insan. Üstünden yıllar geçmesine rağmen öğrencilerini ismi ve soy ismiyle birlikte hatırlar kendisi. (Hamlet’in Değirmeni - 25.10.2010)

Gerçek  anlamda ozan
Rehberlik kursunda ders almak şansına eriştiğim ve gerçek anlamda bir ozanın nasıl olduğunu onun şahsında gördüğüm bir başka insan. Hele ki şiir okurken dinlerseniz, insanın kendinden geçmemesine imkan olmuyor. (Aegeus – 14.5.2004)

Ege’nin sembolüne vefa Ege’nin kültür sembollerinden Prof.Dr.Şadan Gökovalı için Konak Belediyesi’nin düzenlediği “Ustaya Saygı” töreni bir vefa gösterisi idi. Konak Belediye Başkanı Dr.Hakan Tartan’ı, kucaklayarak kutlamak gerek.

Sevenleri salonu doldurdu Şadan Gökovalı’nın sevenleri Konak Belediyesi Türkan Saylan Kültür Merkezi Benal Nevzat Salonu’nu doldurdular. İzmir’in sevilen ünlü siması Ayşe Mayda ve Halikarnas Balıkçısı’nın kızı İsmet Noonan, yakından tanıdıkları Şadan Gökovalı için oradaydılar.

Balıkçı ve Azra Erhat’ın yoldaşıydı 17 Nisan 1971 tarihinde İzmir’de düzenlenen “Balıkçı Günü”nden bir hatıra.. Şadan Gökovalı, Halikarnas Balıkçısı, rahmetli Azra Erhat, şair Abdullah Neyzar Karahan ve rahmetli şair Arif Karakoç. Nefis günlermiş.. Şadan Gökovalı, o dönemde Halikarnas Balıkçısı ve Azra Erhat’ın can yoldaşıydı..

X