"Doğan Hızlan" hakkında bilgiler ve tüm köşe yazıları Hürriyet Yazarlar sayfasında. "Doğan Hızlan" yazısı yayınlandığında hemen haberiniz olması için Hürriyet'i takip edin.
Doğan Hızlan

Edebiyatı ya okuyun ya dinleyin

Doğan HIZLAN

Umberto Eco 'nun deyişiyle, yayıncıların ve yazarların kutsal kaynağı niteliğindeki Publishers Weekly dergisinin her sayısında, kitapların yanısıra bir Audio Bestsellers listesi yayınlanır. Böylece edebiyatı, okumakla dinlemek arasında bir tercih yapabilirsiniz.

Nobel Edebiyat Ödüllü Toni Morrison, Paradise kitabını kasete okumuş. Sevdiğiniz bir yazarı kendi sesinden dinlemek sizi etkiler mi, bilemiyorum, metinden uzak sadece sesle algılamanın edebi tadı olur mu?

Bestseller tüketicisinin gedikli adı, John Grisham'ın The Street Lawyer'ını iki ayrı firma kasete doldurtmuş. Kapış kapış gidiyor.

Morrison'un kasetinin süresi 6.5 saat, Grisham'ınki ise 3 saat. Kronometre tutmak gerekebilir, okuması mı uzun, dinlemesi mi?

Listenin birincisi Charles Frazier'nin Cold Mountain'ı.

Yabancı kitap fuarlarını gezdiğinizde, artık kitap/kaset sanayiinin geliştiğini farkedersiniz.

Ernest Hemingway'in Reads kaseti de yükselen bir satış grafiği gösteriyormuş. Hemingvay'in kendi sesinden eserleri hayranlarını çıldırtıyormuş.

Göz okumalarına alışmış birinin, edebiyat zevkini görsellikten işitselliğe dönüştürmesi mümkün müdür? Cevabını bilmiyorum.

Kitap fuarlarından ziyaretçilere dağıtılan rozetin üzerinde, 'Son olarak hangi kitabı dinlediniz' yazılıydı.

***

TÜRKİYE'de sesli edebiyat örnekleri batıyla karşılaştırıldığında çok az. Okuyanı da dinleyeni de az bir edebiyat.

Yeni Dünya, şairlerimizin kendi sesinden kasetlerini yayınlıyor. Yeni iki tanesini dinledim. Biri Kerim Afşar'ın sesinden Orhan Veli, diğeri de kendi sesinden Gülten Akın.

Asır Ajans da İsmet Özel başta olmak üzere şairlerimizin kasetini yaptı.

Şairin, kendi sesinden şiirlerini dinlemenin ayrı bir lezzeti var benim için. İlle de birinin tiyatro sanatçısı gibi okuması şart değil. Kimileri de iyi bir aktör/aktristin sesinden dinlemek isterler.

Şiirlerden düzyazıya gelelim.

Tuna Egemen'in seslendirdiği roman ve hikayeler sizin bu türdeki açığınızı belli bir ölçüde kapatabilir. Dostoyevski'nin Beyaz Geceler'ini, Selim İleri'nin Ölüm İlişkileri'ni, Nazlı Eray'ın Áşık Papağan Barı'nı sadece evinizde değil, iş yerinizde, arabanızda da dinleyebilirsiniz.

***

BEN müzikten başka bir şey dinleyemem, ders bile dinleyemezdim.

Bu kasetleri 'vakitsiz'lere tavsiye ederim, belleklerinde bütünü kalmasa da bir edebiyat duygusu edinebilirler.













X