Türkiye'nin en iyi köşe yazarları en güzel köşe yazıları ile Hürriyet'te! Usta yazarlar ve gündemi değerlendiren köşe yazılarını takip edin.

Dunyanin obur ucundaki viski

Tugrul SAVKAY

Orkney Adasi'nda ise bizi daha soguk bir hava karsiliyor. Insanin ici usuyunce, cani daha cok viski cekiyor olmali. Cunku kucuk bir ogle yemeginden sonra kendimizi hemen damitimevine atiyoruz.

Bu yazida size Orkney Adasi'nin unlu damitimevi Highland Park'in viskilerinden soz edecegim. Boylece viski ile tefrika nihayet bu hafta bitecek. Viski sevmeyenler derin bir 'oh' cekecek. Yiyecek-icecek dunyasinda pusulasiz gezimiz bir baska sahile vurarak surecek.

Bu arada The Macallan'i ziyaretimiz sirasinda Highland'lerde yaptigimiz 'off-road' gezintiler, ucsuz bucaksiz dag baslarinda ictigimiz guzel viskiler, bu arada Land-Rover'in radyosundan bize ulasan Beethoven'in 3. piyano koncertosu guzel anilar defterindeki yerlerini coktan almis bulunuyor.

Bazi kucuk notlar

Viskinin Iskocya'nin kutba yakin noktalarindan birisi olan Orkney Adasi'ndaki duragina varmadan once gecen hafta The Macallan ile ilgili yazdiklarima kucuk bir ekleme yapmadan gecemeyecegim. Ustelik, Highland Park'in hakkini verebilmek icin de bu soyleyeceklerim onemli noktalar iceriyor.

Viski dunyasinin en buyuk otoritelerinden Michael Jackson, 'Malt Whisky Companion' adli kitabinin 1989 baskisinda bu viski icin, 'single malt viskilerin Rolls Royce'u'der. Eh, bir Ingiliz yazardan beklenen de boyle bir benzetme olsa gerek.

ASGARI 7 YIL

'Single malt' deyimi bir viskinin kalitesi icin onemli bir musir. Ama daha once viski ile ilgili bir hatirlatma yapayim. Nefesinizi tutun ve bir solukta okuyun: Viski, cimlendirilmis arpanin mayalandirilmasi ile elde edilen bir cesit ilkel biranin damitilmasi sonucu ortaya cikan renksiz ve hic de hos kokulu olmayan bir alkol. Viskinin karakterini yapildigi arpa, arpanin cimlenmesini durdurmada kullanilan turba komuru, icine katilan su ve en az yedi yil kadar dinlendirldigi mese ficilar sagliyor. Yedi yil sadece asgari sure. Iyi malt viskilerde bu genellikle 10 yili asiyor ve zaman zaman 25 yila kadar uzaniyor. Sonrasi az gorulen bir egzotizm.

Bir de tabii bu viskiyi damitan, harmanlayan ve dinlendiren ustalarin sairane cabalari var ve bence esas olan da bu sonuncusu.

Boylece elde edilen viskiler, 'malt viski' olarak tanimlanmakta. Dogrusu, viskinin hasi da bunlar.

Ama Iskocya'nin yuze yakin damitimevinde yapilan malt viskiler viski meraklilarina yetmedigi icin, Irlandali gumrukcu Coffey nam birisinin icat ettigi surekli damitma yontemiyle elde edilen degisik kokenli ucuz alkoller de devreye girmek zorunda kaliyor. Bu alkollerle malt viskiler yuzde yirmiden yuzde ellilere varan oranlarda harmanlaniyor. Boylece ortaya, bazen en has malt viskilerden bile daha pahaliya satilan, uzerinde 'blended' yazili J&B, Johnnie Walker gibi harmanlanmis viskiler cikmakta. Dunyada icilen viskilerin buyuk bolumunu de bunlar olusturuyor. Malt viskiler, sadece gercek meraklilar icin az miktarda siselenip piyasaya veriliyor.

Malt viskiler bir damitimevinin urunu olunca, 'single malt' olarak tanimlanmakta.

The Macallan ve Highland Park bu viskilerin en unlulerinden.

The Macallan'i digerlerinden ayiran ozellik ise, fici olarak eski Ispanyol seri ficilarinin kullanimi. Boylece seri tadiyla viskinin tadi birbiriyle bulusuyor. Diger malt viskilerde ise vanilya kokulu Amerikan Burbon ficilari tekrar yakilarak kullanilmakta. Ustelik Macallan'lar genellikle isli turba komuru kullanmamasiyla da diger malt viskilerden ayrisiyor...

HIghland Park

Orkney Adasi'nda ise bizi daha soguk bir hava karsiliyor. Insanin ici usuyunce, cani daha cok viski cekiyor olmali. Cunku kucuk bir ogle yemeginden sonra kendimizi hemen damitimevine atiyoruz.

Once bir damitimevi gezisi yapiyoruz. Boylece viskinin a'dan z'ye yapimina her asamasiyla tanik olmak mumkun. Bu, Highland Park'in sundugu bir ozellik. Insan iyi bir malt viskinin yapimini boylesine ayrintili gorunce viskiden alacagi keyif de artiyor.

Sonra sira tadima geliyor. Highland Park'in standart 12 yillik viskisiyle basliyoruz. Onu hemen 18 yillik bir ornek izliyor. Herkes ulu orta fikrini soyluyor, tartismalar basliyor. Ortak nokta her iki viskinin de cok guzel oldugu yolunda. Ama 18 yillik olani bir harika. Birden bardaklara 25 yillik ornekler konuyor. Bu kez, viskiye kokuyu iyi algilamak icin olagandan biraz daha fazla -neredeyse yari yariya- su koymamiz isteniyor. Cunku sunulan 25 yillik ornek hic sulandirilmamis, fici sertliginde, 53.5 derece.

Alisilan alkol duzeyi digerlerinde 40-45 arasindayken bu elbette daha kuvvetli bir alkol. Oysa biliniyor ki, viskinin rayihasi en iyi suyla 25 derece civarina indirgendiginde algilanabilmekte.

Ardindan bir de 'Bicentennary' denilen bir ikiyuzuncu yil anisina cikarilmis Highland Park ile tadimi noktaliyoruz.

Elveda Iskocya

Tadimi, bol viskili bir aksamustu izliyor. Sonra kucuk bir koy olan St. Margareth's Hope'da Creel lokantasinda yemek yiyiyoruz. Bu kucuk koy lokantasinin sayisiz gastronomi odulu almis olmasi hepimizin dikkatini cekiyor.

Disari cikip gece yarisinin alacakaranliginda adayi seyrediyoruz. Alacakaranlikta bile gorulen kirlarin yesili, denizin celik mavisi ve ufugun tatli seker pembesi birbirine giriyor.

Sonra insan bu kadar guzellikten sonra Iskocya'dan nasil ayrilir diye hep birlikte huzunleniyoruz...

X