« Hürriyet.com.tr

Dünya mirası listesine yeni katılan yerler

İspanya’nın kuzey-batısındaki Herkül Kulesi bugün hâlâ işlevini sürdüren bir deniz feneri. İkinci yüzyılda Romalıların yaptığı kuleyle ilgili pek çok efsane ve hikaye var. La Corunna kentini tepeden izlemek için de çıkılabilen kule, iyi korunduğu ve işlevini sürdürdüğü için UNESCO Dünya Mirası Listesi’ne alındı.

Ayten SERİN
X

Listeye yeni eklenenlerden biri de İngiltere’nin Galler bölgesindeki Pontcysyllte Su Kemeri ve Kanalı. 1805’te ticari teknelerin ulaşımı için açılmış. Bu kanal Endüstri Devrimi döneminin mühendislik başyapıtı olarak görüldüğü için listeye girmiş.

HERKÜL KULESİ (İspanya)

Kral Breogan’ın oğulları bu kuleden bin kilometre ötedeki İrlanda’yı görmüştü

Herkül Kulesi, İspanya’nın kuzeybatısındaki Galiçya bölgesinde. İkinci yüzyılda, La Corunna Limanı’nın girişinde kurulmuş. Corunna’nın merkezinden 2,4 kilometre uzaklıkta. Brigahtium Kulesi’ni yapan Romalıların eseri. 57 metrelik bir kayanın üstündeki kulenin yüksekliği 55 metre. Tabanına bitişik olarak küçük bir dikdörtgen Roma binası bulunuyor. Kule aynı zamanda bir heykel parkına da sahip. Burada Demir Çağı’ndan kalma Monte Dos Bicos kaya yontmaları ve bir Müslüman mezarlığı da var. Binanın Roma buluntuları, 1990’da yapılan arkeolojik kazılarla ortaya çıkartılmış. Bu kule aynı zamanda Yunan - Roma döneminden kalan hem yapısal bütünlüğü korunmuş hem de hâlâ fonksiyonunu sürdürebilen tek fener. Faro de Chipiona’dan sonra İspanya’nın en yüksek deniz feneri.
ÖKÜZLER KULEYE ODUN TAŞIYORDU
Kule 1788’de Kral 4’üncü Carlos döneminde restore edilmiş. Neo klasik tarzdaki, kare zeminli fenerin ışığı 32 mil (58 kilometre) uzaktan görülebiliyor. Kuleye, içindeki 242 basamakla tırmanılıyor. Etkileyici, panaromik Corunna manzarası için bu zahmete değiyor. Yapının, İskenderiye Feneri’nden örnek alındığı düşünülüyor. Orijinali etrafını sararak yükselen bir rampa ile inşa edilmiş. Rampa öküzlerin fenere geceleri yakacak odun taşıması için yapılmış.
FENER EFSANELERİ
Kulenin bir önemli özelliği de ortaçağdan 19’uncu yüzyıla kadar hakkında birçok efsane üretilmiş olması. Mitolojiye göre Herkül, Geryon’un kafasını kesip onun kalıntılarını burada yakmış ve üstüne de bu anıtı dikmiş. Kelt ve Yunan - Roma mitolojisinden izler taşıyan bir başka efsane, kahraman Herkül’ün zalim Geryon’u üç gün, üç gece süren bir savaştan sonra öldürdüğünü söylüyor. Kelt mitolojisine göre bundan sonra Herkül, Geryon’un kafasını ve silahlarını gömerek üzerine bir şehrin kurulmasını emretti. Bu efsanenin izlerini Corunna kentinin askeri armasında görmek mümkün. Kule sembolü üzerindeki kurukafa ve çapraz kemik (ölüm tehlikesi işareti) Herkül’ün öldürdüğü düşmanın kafasını temsil ediyor. Lebor Gabala Erren’in 11’inci yüzyıl derlemesi “İşgaller Kitabı”nda yer alan bir başka efsaneye göre, Galiçya Kelt halkının kurucu atası Kral Breogan burada oğulları için dev bir kule inşa ettirdi. Kule öyle yüksekti ki, oğulları çok uzakları görebiliyordu. Kuleden gördükleri çok uzaktaki yeşil topraklar onları kuzeye, İrlanda’ya yelken açmaya itti. Ölümünden sonra Breogan’ın devasa bir heykeli de kulenin yakınlarına dikildi.

PONTCYSYLLTE KANALI (İngiltere)

Thomas Telford’un kanalda kullandığı teknik pek çok mühendise ilham verdi

Pontcysyllte Su Kemeri ve Kanalı, İngiltere’nin Galler bölgesinin kuzeydoğusunda. İnşaatı 1795 yılında başlayıp, 1805 yılında tamamlanmış. 18 kilometre uzunluğundaki kanal, Endüstri Devrimi döneminin önemli mühendislik başarılarından biri. Çetin coğrafi koşullarda, zorlu bir güzergahtan geçecek kanalın inşası için cesur ve yaratıcı yöntemler bulmak gerekiyordu. Üstelik, seviye farkını gidermek için havuzlama sistemi kullanılmayacaktı. Kemer, dönemin meşhur İnşaat Mühendisi Thomas Telford tarafından öncü bir mühendislik başyapıtı ve anıtsal bir  metal mimari örneği olarak tasarlandı. Dökme ve işlenmiş demirin bir arada kullanımı, kemerin kavislerinin hafif ama güçlü olmasını sağladı. Bu da hem anıtsal hem de zarif bir tarz ortaya çıkmasını sağladı. Özellikleriyle, sonraki yıllarda dünyadaki pek çok yenilikçi projeye ilham verdi. Yapımındaki yaratıcı zeka, dikkat çekici uzmanlık becerisi sayesinde UNESCO tarafından bu yıl Dünya Kültür Mirası ilan edildi. 
DAR TEKNELER GEÇİYOR
Pontcysyllte Kemeri adını, nehrin biraz yukarısındaki üç ayaklı köprüden alıyor. Galce “nehirleri bağlayan köprü” anlamına geliyor. Telaffuzu ise pont-kersulty. Kemer, Dee Nehri vadisinin üzerinden geçiyor. Her yıl binlerce kanal teknesi bu yolu kullanıyor. Bugün yörenin önemli turistik mekanlarından biri. Turistleri kanalın genişliğine göre yapılmış, dar ve uzun tekneler taşıyor. Su kemeri, Llangollen Kanalı’nı üzerinde taşıyor.
Kemerin yapımı sırasında sadece bir işçinin hayatını kaybetmiş olması bile o günler için başlıbaşına başarı kabul edilmişti. Kanal yaklaşık 1,6 kilometrede 25 milimetre eğime sahip. Kemerin yol boyunca yapılan her aşamasında bölge taşları kullanıldı ve en yüksek kemer 35 metreyi buldu. Kemerin sütunları ise tuğladan inşa edildi. Destek ayakları tabanda sekiz metre genişliğinde, yukarıda 5 metre. Dökme demirden 19 kemer kavisinin her biri 13,6 metre genişlikle köprüyü destekliyor. Bu yapının harcında kireç, su ve öküz kanı kullanıldı. Kemer tamamlandıktan sonra su ile dolduruldu ve 6 ay öylece bırakılıp gözlendi. Kemerin yapımı o zaman 45 bin Sterline malolmuştu. Açılış törenine sekiz bin kişi katıldı.

Kaynak: Ayten SERİN

Tarihi Kalıntılar Arasında "Yükseklerde" Yürüyoruz
Mersin Doğu Akdeniz'in Yıldızı Olabilir
Marka Kent Mersin Yolunda
Mersin Cennetten Bir Köşe
Ulusal Anlamda Turizm Bilinci Oluşuyor
Seyahat HaberiSeyahat Haberi
Dünyanın en havalı 10 mahallesi