« Hürriyet.com.tr
MENÜ

Dünya, 6. toplu tükenişe doğru gidiyor

İster kuş, bitki ya da kelebek olsun, dünyadaki tür çeşitliliği son 40 yıl içinde önemli ölçüde azaldı. Bilim adamları dünyamızın yeni bir toplu yok oluşa sürüklenmesinden endişeli. Geçmişte yaşanan beş toplu tükeniş döneminde bitki ve hayvan türlerinin önemli bir kısmı yok olmuştu.

Hürriyet Haber
SON GÜNCELLEME
Son toplu yok oluş ise bundan 65 milyon yıl önce dinozorlar da dahil olmak üzere türlerin üçte ikisini dünya tarihinden sildi.

Yüzde 70’inde azalma

Nature dergisinde yayımlanan iki yeni araştırma şimdi altınca toplu yok oluş döneminin başlamış olabileceğine işaret ediyor. Söz konusu teoriler yeni değil ama bugüne değin pek ciddiye alınmamıştı. Zira kapsamlı araştırmalar yapılmamış ve bilim adamları hayvanlar ve bitki dünyasının ancak küçük bir kısmını inceleyebilmişlerdi. Özellikle de bilinen tüm türlerin %50’sini oluşturan böcekler şimdiye dek ihmal edilmişti.

İngiliz Doğal Gelişim Araştırmaları Konseyi’nden Jeremy Thomas ve ekibi şimdi birbirinden bağımsız gerçekleştirilen altı araştırmayı değerlendirdi.

Bu çalışmalarda 40 yıl boyu İngiltere’deki tüm bitki, kuş ve kelebek türleri sınıflandırılmıştı. Gerçi türden türe önemli farklılıklar söz konusu, ama üç büyük grubun gelişimi aynı ve buna göre de İngiltere’deki tür çeşitliliği önemli ölçüde azalmış. Özellikle de kelebekler büyük tehdit altında.

Yüzde 28 tamamen tükenme

Son yirmi yıl içinde İngiltere’de yaşayan türlerin %70’inde önemli bir azalma söz konusu. Bazıları az sayıda bölgede yaşamaya devan ederken kimi türler tüm ülkede tükenmiş. Eğer aynı gelişme tüm böcekler için de geçerliyse, dünya gerçekten de toplu tükenişe doğru gidiyor dedi Jeremy Thomas. Bilinen kuş türlerinin %50’sinde de önemli bir azalma söz konusu.

Son 40 yıl içinde ise bitki türlerinin %28’si tamamen tükenmiş. Open Üniversitesi’nden Carly Stevens’in araştırması da benzer şekilde sonuçlanırken olası bir açıklamayı da beraberinde getirmekte. Tarım alanlarının aşırı derecede gübrelenmesi ve fosil yakıt kullanımına bağlı azot kirliliği, İngiltere’de önemli bir tür çeşitliliğini yok etmişti ve aynı etki diğer Avrupa ülkelerinde de görülmekte.

Azot sayesinde belli başlı ot türleri birden bire daha hızlı büyüyerek, komşu bitkilere zarar veriyor ve hayvanların yaşam alanlarını da etkiliyorlar. İngiltere ve orta Avrupa’daki doğal yeşil alanlardaki tür çeşitliliğinin %20’si şimdiden tükenmiş durumda.

Bunları da Beğenebilirsiniz