« Hürriyet.com.tr
MENÜ

Dr. Yanıt

Hürriyet Haber
SON GÜNCELLEME
Anestezi ilaçları acıya karşı nasıl duyarsızlık yaratıyor?

Yanıt:
150 yıldır kullanılmasına karşın genel anestezi mekanizması tam olarak bilinmese de, lokal ve genel anestezi, merkezi sinir sistemindeki ağrı merkezlerine sinir iletimini engelleyerek etkili olur.

Novocain gibi lokal anestezik ilaçlar, sinir hücresi zarındaki sodyum kanalının fonksiyonunu baskılar. Sodyum kanalları, sinir impulslarının yayılması için gerekli olan iyon kanalı tipidir. Bu müdahale, enjeksiyonun yapıldığı bölgedeki sinir impuls hareketinin önünü keser, ancak vücudun diğer kısımlarındaki duyu algılama ve bilinç düzeyinde bir değişiklik yaratmaz.

Oysa genel anestezi, acı/ağrıya karşı bütün vücutta duyarsızlık yaratır. Bu ilaçların çoğu solunum yoluyla vücuda verildiği için yapısal olarak etere benzer. Bunların birinci eylem alanı, merkezi sinir sistemidir. Lokal anesteziden farklı olarak, genel anestezi sinapslarda sinir iletisini azaltır. Sinapslarda nöronlar tarafından nörotransmiter denilen kimyasal maddeler salgılanır ve bu maddeler yardımıyla komşu sinir hücreleri tepki verir. Genel anestezi ilaçları, reseptörlerin ve iyon kanallarının tepkisi üzerinde etkilidir. Böylece sinir hücresi aktivitesini azaltır.

Genel anestezi ilaçları, etkili oldukları alanlara çok zayıf bir şekilde bağlanır ve lipid ortamındaki proteinlerle etkileşim içine girer. Bu faktörler bunların tam bağlanma yapılarının belirlenmesini zorlaştırır. Bu sınırlamalara karşın, bilim adamları çeşitli yöntemlerden yararlanarak, anestezi ilaçlarının moleküler düzeyde nasıl çalıştığını anlamaya çalışır.

Sözgelimi genetik araçlardan yararlanan bilim adamları, spesifik protein fonksiyonlarını değiştirerek, bu proteinin daha basit organizmalarda duyarlılık veya direnç ile bir ilgisinin olup olmadığını inceleyebilirler. Protein hedeflerine anestezik bağlanmanın gelişmiş yapısal modellemesi gibi diğer yaklaşımlar da umut veriyor. İlaçların içerikleri aynı olmadığı için büyük bir olasılıkla bütün anestezikler için tek bir moleküler mekanizma yoktur.

Bunları da Beğenebilirsiniz