Disiplin: Gerçekten gerekli mi

İlk çocukluk döneminde anne-babaların çocuğun negatif duygularını yönlendirme ve aile içinde disiplin sistemini ortak bir dille oluşturma konularında becerikli olmaları şarttır.

Hürriyet Haber
15.02.2006 - 23:20

Disiplin her ne kadar bizim kültürümüzde sertlik, cezalandırma gibi anlaşılıyorsa da aslında çocuk psikolojisinde kararlılık, devamlılık anlamına gelir.

Ebeveynlik becerilerinizi geliştirirken daha etkili olmak için daha yüksek sese ya da daha sert davranışlara ihtiyacınız olmadığını unutmayın. Ancak disiplin, değişen koşul ve sınırlarda çocuğunuzun daima ihtiyacı olacaktır.

Çocuğun sınırları denemesi, beklenmeyen bir durum değildir. Çocuklar ebeveynin klonları değildirler. Kendilerine ait istekleri, ihtiyaçları, çözümlenecek pek çok karmaşaları vardır. Tüm çatışmaların çözülmesi, kabul edilebilir olanla edilemez olanın ayırt edilmesi, ebeveynin tepkilerine bire bir bağlıdır.

TEKNİKLER GELİŞİME GÖRE DEĞİŞİR/images/100/0x0/55eae639f018fbb8f89dd66c

İyi uygulanan disiplin, içten gelen dürtülerin kontrolünün öğretilmesine yardımcı olur. Disiplin teknikleri çocuğun gelişimsel becerilerine göre değişir. Konuşmaya yeni başlayan çocuk dilden anlar, ama ebeveynin çocukla aynı zamanda harekete geçerek davranışı durdurmasının ya da yeniden yönlendirmesinin daha çok yardımı dokunur. Daha büyük çocukların içten gelen dürtüleri kontrol etme becerileri daha çok gelişmiştir ve onlara neyi yapabilip neyi yapamayacakları söylenebilir. Bununla beraber, daha büyük çocuklar bile limitleri, nerede durmaları gerektiğini öğrenmeye ihtiyaçları olduğundan son noktasına kadar zorlayabilirler.

Prizlere elini sokmak, bitkilerin topraklarındaki pislikleri yemek, yerdeki en küçük pisliği inceleyip ağzına atmak, çöpü karıştırmak gibi göz seviyesindeki her şeyi keşfetmek niyetinde olan çocuğun yaptıklarında ahlaki bir yanlış yoktur; ama hareketleri pis, tehlikeli ve yıkıcıdır. Ebeveyn, evi her türlü koruma yöntemleriyle donatmış olsa da çocuk her seferinde istediğine ulaşmanın bir yöntemini bulur. Ebeveynler için bu durumla başa çıkmak çoğunlukla sıkıcıdır. Ebeveyn yapılan davranışa "hayır" demek ve çocuğun ilgisini başka bir şeye yöneltmek zorundadır.

EBEVEYNLERGEÇMİŞLERİYLE YÜZLEŞMELİ

Bazen çocuk ebeveynin uyarılarından bir şey öğrenmiyormuş gibi görünebilir ve denemeye devam eder. Zamanla çocuk yasak olan amacına yönelirken tereddüt edecektir. Daha sonra harekete geçmeden önce ebeveynin yüz ifadesini kontrol edecektir. Bu davranışlar, ebeveynlerin yönlendirmeleri ve çocuğun istediğini yapma konusundaki bastırılamayan dürtüleri arasında bir çekişme başladığının göstergesidir.

Çocuğa herkesin bir sırasının olduğunu ve kimsenin başkalarının isteği dışında dikkatleri tekeline alamayacağını öğretmek için hiçbir zaman erken değildir. Bu da çocuğun isteklerine yapılan küçük ertelemelerle başlar.

Bazen ebeveynler kendi geçmişlerindeki disipline ediliş şekillerinden dolayı kafalarının karıştığını hissedebilirler. Bu acı veren anıları tekrar yaşamak istemezler. Bu durum bazen aile içindeki tüm nesil farkını yok ederek çocuğun adeta diğer yetişkin gibi davranmasına neden olur ki; ciddi iç karmaşalara da temel oluşturulmuş olur. Bu ebeveynler, kendi "hayaletleriyle" yüzleşip sorunlarını çözmelidirler; böylece çocuklarına, sağlıklı bir şekilde ihtiyaç duydukları disiplini verebilirler.

Bazen de anne-babalar çocuklarına verdikleri olumsuz tepkilerin ve yaptıklarının onaylanmamasının onları inciteceğini düşünür; suçluluk ya da sevilmediklerini hissetmelerine neden olmasından çekinirler. Ebeveynler çocuk ne yaparsa yapsın onu eşit şekilde sevdikleri rolünü oynarlar. Bu doğru değildir ve buna ne çocuk ne de ebeveyn inanmaz. Bu olumsuz davranışlara karşı cömertlik ve şefkat taklidi, aslında gerçek olmadığından ve çocuğun bu durumu kesinlikle anlamasından dolayı oldukça zarar vericidir. Çocuğun iç kontrol geliştirmesinde ve yaptıklarının başkalarını nasıl etkilediğini anlamasında gerçek duygular en önemli elementtir.

Üç altın kural

Disiplin devamlılık, kararlılık anlamıyla aile içinde ilk günden beri vardır; yaşa ve ihtiyaçlara göre değişerek hep olmalıdır.

İlk çocuklukta iyi bir disiplin için önce iyi bir ilişki gereklidir. Çocuk dünyayı anne-babası üzerinden tanımlarken onlarla ilişkiye ihtiyaç duyar. Bu ihtiyacı doyurulmayan çocuk için sınır koymaktan söz edilemez.

Anne-babalar aile içindeki nesil farkını vurgulayabilmek ve anne-baba-çocuk olarak yaşayabilmek için önce kendi geçmişleri ile yüzleşmelidirler. Böylece kendi ihtiyaçları ile çocuklarının ihtiyacını daha iyi belirleyebilirler.

Yayınlanma Tarihi : 16.02.2006 - 00:00
Etiketler:


    EN ÇOK OKUNANLAR

      Koç Burcu
      21 Mart - 20 Nisan

      Kişisel farkındalığınızı arttıracak, bilgi kazanmanızı sağlayacak, ama bu esnada bütçenize çok fazla zarar vermeyecek şeyler planlamalısınız. Tüm...Koç Burcu - Bugün

      Boğa Burcu
      21 Nisan - 20 Mayıs

      Başarınızı diğerleriyle de kutlayabilirsiniz. Bilgi toplamalı, bilgilerin gerçekliğinden emin olmalı ve başladığınız işleri bitirmelisiniz. Fark yaratmak istiyorsanız,...Boğa Burcu - Bugün

      İkizler Burcu
      21 Mayıs - 20 Haziran

      Evinizde ve özel ilişkilerinizde yapacağınız değişiklikler duygusal anlamda istikararı sağlayabilir. İş birliğine açık olmanız durumunda, evinizi veya yaşadığınız yeri...İkizler Burcu - Bugün

      Yengeç Burcu
      21 Haziran - 22 Temmuz

      Önemli detayları atlamadığınızdan emin olun. İstediğinizi açık açık ortaya koymak işe yarar çözümler üretmenizde size yardım edebilir....Yengeç Burcu - Bugün

      Aslan Burcu
      23 Temmuz - 23 Ağustos

      Duygusal anlamda motive bir gündesiniz. Yanlış nedenlere dayalı değişiklikler yapmak doğru olmayabilir. Olayları doğru değerlendirmeli, daha alçak...Aslan Burcu - Bugün

      Başak Burcu
      24 Ağustos - 23 Eylül

      Sahip olduğunuzdan daha fazla paranız varmış hissine kapılmayın ve aşırı harcamalardan kaçının. Sizi motive eden kişilerle görüşebileceğiniz bir hafta...Başak Burcu - Bugün

      Terazi Burcu
      24 Eylül - 23 Ekim

      Bu hafta sonu, önemli kişisel değişiklikler yapmanız durumunda kendinizi çok iyi hissedebilirsiniz. Sizi bekleyen güzel bir gelecek varken lüzumsuz...Terazi Burcu - Bugün

      Akrep Burcu
      24 Ekim - 22 Kasım

      Dış etkilere bağlı duygusal durumlarla uğraşabileceğiniz bir hafta sonundasınız. Bazı kişilerin yapacağı son dakika değişiklikleri sizi asıl uğraşmanız gereken işlerden...Akrep Burcu - Bugün

      Yay Burcu
      23 Kasım - 21 Aralık

      Duyduğunuz her şeye inanmamalısınız. Belli anlaşmalar yapmadan ya da bazı sözler vermeden önce, kendi araştırmanızı bizzat yapmanızda fayda var. Bu hafta sonu, elinize...Yay Burcu - Bugün

      Oğlak Burcu
      22 Aralık - 20 Ocak

      Endişelerinizi dile getirerek olaylara netlik kazandırabilir ve doğru kararlar alabilirsiniz. Eviniz ve ailenizle bağlantılı konularla ilgilenirken daha sorumlu davranmalısınız....Oğlak Burcu - Bugün

      Kova Burcu
      21 Ocak - 18 Şubat

      Çok fazla bilgi paylaşımı size ters şekilde geri dönebilir ve size bazı bedeller ödetebilir. Bu hafta sonu, sevdiğiniz kişilerle ilişkilerinizi...Kova Burcu - Bugün

      Balık Burcu
      19 Şubat - 20 Mart

      Bu hafta sonu, bazı işleri ele alış veya uygulayış biçiminizi ya da bilgi edinme ev haber alma yöntemlerinizi gözden geçirebilirsiniz. Bu sayede kendinizi...Balık Burcu - Bugün