Türkiye'nin en iyi köşe yazarları en güzel köşe yazıları ile Hürriyet'te! Usta yazarlar ve gündemi değerlendiren köşe yazılarını takip edin.

Cüneyt Ülsever: Küresel akılla baş edemeyen yerel akıl






Cüneyt ÜLSEVER

SORUN şu veya burada değildir. Sorun, IMF ile hükümet arasındadır. Hükümet bir yanda, ayakta kalabilmek için IMF'ye ne kadar ihtiyaç duyduğunu biliyor; öte yanda, önemle MHP kanadı, ‘‘köylü kurnazlığıyla IMF'ye nasıl madik atarız’’ diye hesaplıyor.

IMF de, çok zora düşmedikçe Türkiye'yi gözden çıkaramayacağının bilincinde, ancak hükümet üyelerine güvenmiyor.

IMF bu hükümete güvenmiyor, onun niyetinden ve daha önemlisi çapından şüphe ediyor. Bunlar nedeniyle kopma değil, erteleme yaşanıyor.

* * *

Konuştuğum herhangi bir yabancı ilgili, Başbakan'ın sağlığından; Ulaştırma Bakanı, Sağlık Bakanı, Tarım Bakanı'nın zihinsel kapasitesinden şüphe duyduklarını çok açık şekilde beyan ediyor.

Sadece IMF veya Dünya Bankası seviyesinde değil, Türkiye'yle ilgilenen medya ve akademik çevreler de aynı şüpheleri ve alaycı tonu taşıyorlar.

* * *

Hatta Kemal Derviş'in, hükümetin başına komiser olarak gönderilmesine rağmen, son zamanlarda pazarlık yapma ile taviz vermeyi karıştırdığına, hatta siyasi beklentiler nedeniyle karşıtlarına benzemeye başladığına inananlar var.

* * *

Lafı dolandırmayalım. Rasyonel aklı savunan, siyaseti ekonomiden koparmaya çalışan Kemal Derviş'in;

i) neden yolsuzluk iddiaları ayyuka çıkan Yenal Ansen hakkında hálá soruşturma izni vermediğini,

ii) Telekom'a atadığı iki adayın tesadüfen mi asker emeklisi olduğunu, hele hele bu kuruluşu yönetecek kişilerde aranan uluslararası yönetim becerilerine sahip olup olmadıklarını, yabancılar kadar ben de merak ediyorum.

Halk ağzı ile ifade edersek ‘‘Yoksa Derviş de mi siyaset yapmaya başladı?’’ diye sorasım geliyor.

* * *

Küresel akıl ile yerel aklın farkını anlatmak için güzel bir örneği Enis Öksüz'ün yerel aklı yaratıyor.

Ona göre, Telekom'da genel müdür ve yönetim kurulu başkanının farklı kişiler olmasını isteyen IMF, Türkiye ile ABD'yi karışırıyor:

- Burası ABD değil!

Ayrı kişi atamaları Telekom'da denenmiş ve çift başlılık yaratmış! Öksüz'ün yerel aklına göre, bir yere iki kişi atarsan, zaten yönetmeye değil, arpalıkları hortumlamaya talip oldukları için, aynı yerde iki horoz birden barınamaz.

Halbuki küresel akıl; icraattan sorumlu genel müdürün, asli görevi ona hedef vermek ve onu denetlemek olan yönetim kurulunda görev almamasını, hadi alsa dahi, kurulu yönlendirecek başkan sıfatı taşımamasını söylüyor.

Denetleme ve dengeleme mantığı üzerine kurulu rasyonel organizasyonlar bu iki görevi ayırt ediyorlar.

Bunun ABD veya herhangi bir ülke ile alakası yok, bilimsel düşünce ile alakası var.

* * *

‘‘Çok başlılık’’ sadece kamuyu babasının çiftliği olarak gören ve oraya arpalanmak üzere çöken yerel mantığa ters düşüyor.

X