Türkiye'nin en iyi köşe yazarları en güzel köşe yazıları ile Hürriyet'te! Usta yazarlar ve gündemi değerlendiren köşe yazılarını takip edin.

Çince ve Kırgızca kıymete bindi ‘çeviri’ 200 milyon doları buldu

KRİZLE birlikte iş dünyası rotayı yeni pazarlara çevirince, Türkiye’deki tercümanlık büro sayısı bine, çevirmen sayısı da 50 bine ulaştı. Rusça ve Çincenin yanı sıra Slovakça, Kazakça, Türkmence, Arapça, Ukraynaca ve Kırgızca gibi farklı dillerde çeviri yapabilen tercümanlara olan talebin artması, sektörün büyüklüğünün 200 milyon doları aşmasını sağladı.

İŞ dünyasının gözünü yeni pazarlara çevirmesine yol açan global mali kriz, 200 milyon dolarlık hacme ulaşan çeviri sektörüne yaradı. Krizle birlikte Kuzey Afrika, Çin ve Orta Asya’daki Türk Cumhuriyetleri’ne yönelik iş görüşmelerinde yaşanan artış, Rusça ve Çince’nin yanı sıra Slovakça, Arapça, Kazakça, Türkmence, Ukraynaca ve Kırgızca gibi farklı dillerde çeviri yapabilen tercümanlara olan talebin artmasını sağladı. Son 10 yılda 3 kat birden büyüyerek, firma sayısı bine ulaşan sektörde tercüman olarak çalışanların sayısı da 50 bini buldu.
Sektörümüze yaradı
Çeviri İşletmeleri Derneği’nin Başkanı Osman Kaya, özellikle Türkiye’deki orta ölçekli şirketlerinin krizle birlikte yeni pazar arayışlarına girdiğine dikkat çekerek, “Bu şirketlerin kriz ortamında bünyelerinde çevirmen çalıştırmak yerine tercümanlık kuruluşlarından yararlanma yolunu seçmesi, sektöre yarıyor” dedi.
Fiyat farkı açılıyor
Arkadaşımız Mehtap Özcan’ın yaptığı araştırmaya göre, batı ülkelerinde çeviri bedellerinin kelime başına belirlendiğini de söyleyen Kaya, “Türkiye’de ise bu, bin karakter üzerinden hesaplanıyor. böyle olunca da fiyat, yarı yarıya daha düşük seviyede kalıyor. Ancak, sektördeki en önemli sorunlardan birini belli bir fiyat politikasının belirlenememesi oluşturuyor. Bu da, tercüme kuruluşları arasında fiyat uçurumlarının doğmasına yol açıyor” dedi.
Meslek yasası gerekiyor
Kurum içi yapılan çevirilerde genellikle profesyonel olmayan personelin kullanıldığına da dikkat çeken Osman Kaya, şunları söyledi: “Oysa, çevirmenlik profesyonellik istiyor. En ufak bir yanlış çeviri, telafisi olmayan sonuçlar doğurabiliyor. Çeviri hataları limanda gemilerin gereksiz beklemesine, malların gümrüklerde uzun süre kalmasına ve en önemlisi siyasi skandallara neden olabiliyor. Bu nedenle, sektöre yönelik mutlaka bir meslek yasasanın çıkartılması gerekiyor.”

İlk anlaşma Sümerceye, ilk  kitap Yunancaya çevrildi

* Dünyada ilk yazılı çeviri örneklerine Sümerler’de rastlanıyor. Sümer tabletlerinde farklı dillere sahip toplumlar arasında yapılan resmi antlaşmaların çevirileri yer alıyor.
* İlk çeviri kitap olma özelliği taşıyan ve milattan önce 3’üncü yüzyılda 70 kişilik bir ekip tarafından 72 günde İbraniceden Grekçeye (eski Yunanca) çevrilen Septuaginta adlı yaradılış kitabı oluşturuyor.
* 9’uncu ve 10’ncu yüzyıllarda Bağdat önemli bir çeviri merkezi haline gelirken, 16’ncı yüzyılda İncil’i Latinceden Almancaya çeviren Martin Luther King görüşleriyle Protestanlık mezhebinin doğmasını sağladı.

İngilizce 5 liradan başlıyor Çince fiyat rekoru kırıyor

* İngilizce, Fransızca, Almanca dillerindeki bin karakterlik çeviri bedeli 5 TL’den başlayıp, 35 TL’ye kadar çıkabildiği sektörde, fiyat yapılan çevirinin amacına göre de değişebiliyor.
* En fazla talep, İngilizce çevirilerde olurken, en yüksek tarife Çince yapılan tercümelere uygulanıyor. Çince yapılan bin karakterlik bir tercümenin bedeli, 40-80 TL arasında değişiyor.
* Bu bedel, simültane (anında) çevirilerde günlük ya da saatlik olarak belirleniyor. Saati ortalama 300 TL olan bu hizmetin bedeli, günlük olunca da 800 TL’ye kadar çıkabiliyor.
* Yurtdışı iş görüşmelerinde çevirmenin günlük ücretine ek olarak, yol, konaklama ve yemek masrafları da karşılanıyor. Fiyat, kalınacak süre ve işin niteliğine göre de değişebiliyor.

Rakamlarla çeviri sektörü

* Çeviri sektörü son 10 yılda 3 kat büyüyerek 200 milyon dolarlık hacme ulaştı.
* Sektörün dünyadaki büyüklüğü ise 9 milyar doları buldu.
* Kayıtlı çeviri işletmesi sayısı 1000’e ulaştı.
*  Türkiye’de çevirmen sayısı 50 bine ulaşırken, simültane çevirmen sayısı da yüzü buldu.

X