"Mesude Erşan" hakkında bilgiler ve tüm köşe yazıları Hürriyet Yazarlar sayfasında. "Mesude Erşan" yazısı yayınlandığında hemen haberiniz olması için Hürriyet'i takip edin.
Mesude Erşan

Bu A.Ş.K. bildiğimiz aşk değil

IBS, yani irritabl bağırsak sendromu son zamanlarda sık görülmeye başlanan hastalıklardan. Çoğumuzun yeni yeni duymaya başladığı bu hastalığın bir de kod adı var: A.Ş.K. Bu kısaltma da hastalığın en önemli belirtilerinin baş harflerinden oluşuyor. Ağrının a’sı, şişkinliğin ş’si ve kabızlığın k’si

Kısa adı IBS olan ‘irritabl bağırsak sendromu’ zamane hastalıklarından. Çoğunluğu genç ve orta yaşta olan her yüz kişiden 20’si IBS nedeniyle sıkıntı yaşıyor. Kadınlarda erkeklere göre daha sık görülen hastalıklardan olan IBS hayati tehlike yaratmıyor ancak yaşam kalitesini bozuyor.
IBS şişkinlik, gaz ve dışkılama bozukluğu, karın bölgesinde huzursuzluk hissi ve karın ağrısı gibi belirtiler gösteriyor. Yeditepe Üniversitesi Hastanesi gastroentereloji uzmanı Prof. Dr. Cengiz Pata, hastalığın kod adının ‘A.Ş.K.’ olduğunu söylüyor. Çünkü sendromu en iyi anlatan üç belirti, ağrının a’sı, şişkinliğin ş’si, kabızlığın k’si... Kısacası A.Ş.K.

STRES ARTTIKÇA ALEVLENİYOR

‘Psikiyatrik bir hastalık’ değil. Fakat bazı psikolojik ve psikososyal faktörlerin tetikleyici olduğu düşünülüyor. Prof. Dr. Pata, “Günlük stres arttıkça, hastalık karşımıza daha sık çıkıyor. Bazen hastalar son derece keyifli oldukları zamanlarda, tatillerde dahi IBS’den çekebiliyor. Hastaların büyük çoğunluğu, stresin belirtileri tetiklediğinden bahseder” diyor. Depresyon, anksiyete, somatoform bozukluk (fiziksel neden olmadan hastalık belirtilerinin ortaya çıkması) ve stresin de etkili olduğu biliniyor. Ayrıca göç eden toplumlarda, fiziksel veya cinsel suistimale uğrayanlarda yine daha sık görülüyor. Yaşam boyu farklı zamanlarda etkili olan başka psikolojik stresler etkili olabiliyor. Eşle geçimsizlik, okulda veya işte sorun yaşamak gibi sebepler gerginlik ve anksiyeteye yol açıyor.
Pata, IBS’lilerin beyindeki ağrı algılama merkezlerinin daha çok çalıştığını söylüyor. Ağrı eşikleri daha düşük. Ayrıca bağırsaklardaki gaza daha hassaslar. Başkasında ağrı yapmayan gaz, bunlarda ciddi sıkıntı yaratıyor. Sorunun kadınlarda daha sık görülmesi iki nedene bağlanıyor. İlki kadınların ağrı algısı daha fazla. İkinci suçlu progesteron hormonu. Nitekim yumurtlama dönemlerinde kadınların IBS şikayetleri artıyor.

TEK İLAÇ YETMEYEBİLİR

Nedeni ve mekanizması tam olarak bilinmediği için, etkili ve kesin tedavisi henüz bulunmuyor. Tedavide esas, kişiyi rahatsız eden bulguların kontrol altına alınması. Bunun için şikayetleri tetikleyen sebepler araştırılıp, uzak kalınması öneriliyor. Şikayetin türüne göre bağırsak spazm gidericiler, gaz azaltıcı ilaçlar, ağrı kesiciler, antidepresan tedaviler, dışkıyı yumuşatıcı ilaçlar ve yaşam tarzında yapılan değişiklikler kişiye özel olarak düzenlenen tedavide önemli bir yere sahip.

Ayak SPA’sını kendiniz yapın

Güzel ve bakımlı ayaklar için zaman ve emek harcamanız şart. Çıplak ayakla dolaşmak, denize, havuza girmek, açık ayakkabılar giymek ayak tabanlarını iyice kurutuyor ve kalınlaştırıyor. Artık mevsim itibariyle kapalı ayakkabılar içinde kalsa da, ayaklarınıza yine de bakmanız gerek: Sıcak ayak banyosuyla yumuşatın. Sert kıllı bir fırçayla masaj yapın. Ayağın altındaki ve topuklardaki sert deriyi ponza taşıyla uzaklaştırın. Uygun bir nemlendirici, ayak kremi veya vazelini iyice yedirerek sürün. İstediğiniz yumuşaklığa ulaşamadıysa, biraz şımartılmaya ihtiyacı var demektir.
Bunun için evinizde ayaklarınıza basit bir SPA bakımı yapın. Ilık su dolu bir leğenin içinde iki poşet yeşil çayı demleyin. Yarım litre ılık sütü de katın. Ayaklarınızı 30 dakika bu karışımın içinde tuttun. Topuk törpüsü veya ponza taşıyla ovun. Ölü, kalınlaşmış derileri uzaklaştırın. Ardından yine kremleyin. Hazır ayak banyolarını, maskelerini de deneyebilirsiniz. Topuklarınızdaki aşırı kuruluk ve çatlama sorununu kontrol etmekte zorlanıyorsanız bir cilt hastalıkları uzmanına başvurarak, salisilik asit ve üre içeren ürünlerden destek alabilirsiniz.

Ağız içine kanlı tedavi
TAMAMLAYICI TIP

Vücudumuzun savunma sistemi büyük oranda kanda bulunan hücre, protein, enzim ve hormonlarla çalışıyor. Kanın santrifüj edilmesiyle kandan ayrıştırılan ve kan beyaz hücreleri, fibrin, proteinler ve büyüme faktörleri adı verilen çeşitli hormon ve enzimlerden oluşan bir doku yara yerlerinin hızlı bir biçimde tedavisini kolaylaştırıyor. Diş doktoru Doç. Dr. Tosun Tosun verdiği bilgiye göre, ‘platelet rich fibrin’ adı verilen bu yöntem çekim ve kist boşluklarının hızla kapanması, implant öncesi sinus doldurma, çekilen dişetinin tekrar eski yerine getirilmesi, bifosfonat kullanımına bağlı kemik nekrozları (kemik dokusunun ölümü) ve yara bölgelerinin iyileştirilmesinde kullanılıyor.

Sekiz çocuklu anne-baba yazdı
ŞİFA KÜTÜPHANESİ

Sekiz çocuklu çocuk hastalıkları uzmanı Dr. William Sears ile eşi hemşire Martha Sears 30 yıllık deneyimlerini ‘Doğal Ebeveynlik’te paylaştı. Bir dizi kuraldan çok, çocuk yetiştirme yöntemi olan Doğal Ebeveynlik, çocuğunuzu tanımanın, kendini iyi hissetmesine yardımcı olmanın ve ebeveynliğin keyfine varmanın yöntemlerini sunuyor. Doğan Kitap, 18 lira.

UZUN LAFIN KISASI

YANLIŞ: Dinlendirici gözlük baş ve göz ağrısını azaltır. Gözleri rahatlatır.
DOĞRU: Dinlendirici gözlük yoktur. Gözlük rakamlarla ifade edilen değerlere sahiptir ve görmeyi daha iyi yapıyorsa kullanılmalı.

Abdullah Oğuz (yönetmen)
SAĞLIĞIM İÇİN

MUTLAKA YAPARIM: Sağlıklı düşünürüm.
ASLA YAPMAM: Alkol çok içmem. Sigara hayatımda içmedim ama puro içiyorum.
MUTLAKA YAPACAĞIM: Özel bir planım yok. Ama bu sıralar kendime daha çok zaman ayırmaya çalışıyorum.

SAĞLIĞIM İÇİN

MUTLAKA YAPARIM: Sağlıklı düşünürüm.
ASLA YAPMAM: Alkol çok içmem. Sigara hayatımda içmedim ama puro içiyorum.
MUTLAKA YAPACAĞIM: Özel bir planım yok. Ama bu sıralar kendime daha çok zaman ayırmaya çalışıyorum.

ALARM BULGULAR

Dışkıda kan, yüksek ateş, gece uykudan uyandıran şiddetli karın ağrısı, dışkılayınca rahatlama olmaması ve kilo kaybı gibi şikayetler varsa, IBS dışında bir hastalık olabileceği düşünülmeli ve daha ileri tetkikler yapılmalı. Bir de alarm belirtileri var ki bunlara dikkat:
* Anemi
* Ailede kolon kanseri ve inflamatuar bağırsak hastalığı bulunması
* Kilo kaybı
* Ateş
* Makattan kan gelmesi
* Karında ele gelen kitle
* İnatçı ishal veya kabızlık
* Yakın zamanda antibiyotik kullanılması
* Gece uykudan uyandıran şikayetler (ishal ve karın ağrısı gibi)

X