"Ertuğrul Özkök" hakkında bilgiler ve tüm köşe yazıları Hürriyet Yazarlar sayfasında. "Ertuğrul Özkök" yazısı yayınlandığında hemen haberiniz olması için Hürriyet'i takip edin.
Ertuğrul Özkök

Bıyığımı kesmenin hiç etkisi olmamış

SİZCE “Türkiye’nin en şirin ve renkli şirketi” hangisidir?

Biliyorum soru biraz tuhaf kaçtı.
Onun için, baştan başlayayım.
Almanya’nın en büyük bankası Deutsche Bank’ın Başkanı Josef Ackerman, şöyle bir söz söyledi:
“Kadınlar girerse, şirket yönetimleri daha ‘şirin ve renkli’ olur.”
İlk tepki ülkenin kadın tarım bakanından geldi:
“Renkli şeylerden hoşlanıyorsan, çiçek bahçesine git.”
Banka ise yaptığı açıklamada, “Başkanın tam bir centilmen” olduğunu söyledi.

*

Almanya bir süredir, şirketlerdeki kadın yöneticilerin artırılmasını tartışıyor.
Deutsche Bank, yönetim kurulundaki kadın üye sayısını artırma kararı almış.
Ama başkan bunu öyle müstehzi bir ifade ile duyurdu ki, konu “bıyıklıların lütfu” haline dönüştü.
Ben de havaya girip, “Acaba Türkiye’de durum nedir” diye baktım.
Türkiye Forbes dergisi Şubat sayısında Türkiye’de “Kadınlar için en iyi 100 şirketi” belirlemiş.
Bunun için 100 kişinin üzerinde çalışanı bulunan şirketleri incelemişler.
Şirketlerde kadın çalışan sayısına, üst yönetimlerdeki kadın oranına ve yönetim kurullarındaki kadın sayısına bakmışlar.
İstisna yaptıkları tek şirket Coca Cola olmuş.
Çünkü 86 çalışanı olan şirketin üst kademe yönetiminin yüzde 87.5’i kadınmış.

*

İşte Türkiye’nin “Şirinlik ve renklilik haritası”.
Kadınların en hızlı yükselebildiği şirketler listesinin birinci sırasında Marks and Spencer var.
Toplam 1100 çalışanının 785’i kadın. 10 üst kademe yöneticisinin 7’si kadın.
4 kişilik yönetim kurulunda 2 kadın üye var.
İkinci sıradaki şirket Coca Cola. 86 çalışanının 52’si kadın. 8 üst kademe yöneticisinin 7’si, 8 yönetim kurulu üyesinin 7’si kadın.
Üçüncü sırada Akbank yer alıyor. 14.141 çalışanının 7801’i kadın. 1100 üst kademe yöneticisinin 377’si kadın. Buna karşılık kadınlar yönetim kurulunda güçlü bir yere sahip değil. 8 yönetim kurulu üyesinin sadece biri kadın.
Dördüncü sıradaki HSBC bankasının durumu da Akbank’ınkine çok benziyor. Çalışanların büyük bir bölümü kadın olmasına rağmen, 8 kişilik yönetim kurulunda sadece bir kadın üye görev yapıyor. Beşinci sıradaki Pfizer ilaç şirketinin durumu ise ilginç. 1376 çalışanının sadece 306’sı kadın olmasına rağmen, yönetimde durum farklı. 17 üst kademe yöneticisinin 8’i kadın. 14 kişilik yönetim kurulunun da yarısı kadınlardan oluşuyor. Yani yönetici bakımından Pfizer ötekilerden daha “şirin ve renkli” diyebilirsiniz.

*

Gelelim tuhaflıklara...
Kadınlar açısından “en iyi” sayılan 100 şirketin bile 28’inin yönetim kurulunda hiç kadın yok. 18’inde ise sadece bir kadın üye görev yapıyor.
Beni şaşırtan bir sonuç da, “IT” dediğimiz, iletişim teknolojisi şirketlerinde kadınların eksikliği oldu. Microsoft Türkiye’nin 208 çalışanından sadece 66’sı kadın. 11 üst kademe yöneticisi içinde kadın sayısı ise 5.
Superonline’da da benzer bir durum var. 428 çalışan içinde kadın sayısı 107. 7 üst düzey yöneticinin ise sadece 2’si kadın.
Turkcell Teknoloji’nin 21 üst düzey yöneticisinden 2’si kadın.
Ancak beni en şaşırtan şirket Procter and Gamble oldu. Temizlik malzemesi, cilt bakımı gibi daha çok kadınların tükettiği ürünleri üreten şirkette kadın çalışan sayısı yüksek. 350 çalışanın 189’u kadın. Buna karşılık 17 üst düzey yöneticiden sadece 5’i kadın.

*

Şimdi gelelim kendi evimize...
Yıllarca medya yöneticiliği yaptım.
Her yerde medyanın önümüzdeki 15 yılda büyük ölçüde bir “kadın çalışan sektörü” olacağını anlatıyorum.
Ancak bu tabloya bakınca şaşırıp kaldım.
Kadınların en hızla yükselebildiği 100 şirket arasında bir tek gazete veya televizyon yok...
Onu bırakın reklam şirketi de yok.
Anlayacağınız gazetecilik hâlâ “bıyıklı” bir meslek olmaya devam ediyormuş.
Demek ki, bundan 17 yıl önce bıyıklarımı kesmemin hiçbir etkisi olmamış. 

X