Gündem Haberleri

    Beslenmemizi arkadaşımız belirliyor

    Hürriyet Haber
    06.04.2004 - 15:12 | Son Güncelleme:

    Gazi Üniversitesi'nin (GÜ) yaptığı biraraştırma, Türkiye'de, beslenmeyle ilgili bilgilerin edinilmesinde ilk sırayı, arkadaş çevresinin aldığını ortaya koydu. Aynı araştırmaya göre, gıda alışverişi yapanların yüzde 27'si, gıda ambalajı üzerindeki bilgileri hiç okumuyor, yüzde 33.7'si ara sıra okuyor.

    GÜ Endüstriyel Sanatlar Eğitim Fakültesi Aile ve Tüketici Bilimleri Eğitim Bölümü Beslenme ve Besin Teknolojisi Eğitim Ana Bilim Dalı'nda görevli Yard. Doç. Dr. Samiye Erdoğan ve Araştırma Görevlisi Dr.Semra Akar Şahingöz, tüketicilerin alışverişleri sırasında besin etiketleri ile ilgili tutumları ve bu etiketlerde bulunması gereken bilgilerden haberdar olup olmadıklarını belirlemek üzere bir araştırma yaptı.
      
    Ankara'da Altındağ, Keçiören ve Çankaya ilçelerine bağlı semtlerdeki hipermarket ve süpermarketlerden, 2002 yılı Mart-Nisan-Mayıs aylarında alışveriş yapan 20 yaşından büyük, 252 kişiyi kapsayan araştırmanın sonuçları Türk Standartları Enstitüsü'nün Standard dergisinin Mart sayısında yayımlandı.

    Araştırmanın sonuçlarına göre, araştırmaya katılanların yüzde 59.5'i, beslenme ile ilgili bilgileri arkadaş çevresinden ediniyor. Deneklere birden fazla seçenek işaretleme olanağı sağlanan araştırmada, beslenme ile ilgili bilgilerin edinilmesinde ikinci sırayı yüzde 45.6 ile gazete, dergi ve tv aldı. Deneklerin yüzde 25'i bu tür bilgileri okuldan, yüzde 3'ü de halk eğitim kurslarından aldığını belirtti.

    Yazıda, Avrupa'da yapılan bir araştırmada, beslenme ile ilgili bilgilerin edinilmesinde arkadaş-akraba çevresinin payının yüzde 22, radyo-tv'nin payının yüzde 29, gazete ve dergilerin payının yüzde 26 olduğunu ortaya koyduğuna dikkat çekildi.
       
    EĞİTİM DURUMUNA GÖRE AMBALAJ OKUMA ALIŞKANLIĞI

    Tüketicilerin eğitim durumları ile ambalaj üzerindeki bilgileri ve besin etiketini okuma durumları konusundaki sorulara verilen yanıtlara göre, deneklerin yüzde 39.3'ü ambalaj üzerindeki bilgileri sürekli okuyor. Yüzde 27'si hiç okumuyor, yüzde 33.7'si ara sıra  okuyor.

    Lise mezunu deneklerin yüzde 15.9'u, üniversite mezunu deneklerin yüzde 15.5'i, orta okul mezunu deneklerin yüzde 4.8'i, ilk okul mezunu deneklerin de yüzde 3.2'si, alışveriş sırasında her zaman gıda ambalajlarını okuduğunu, lise mezunu olanların yüzde 15.9'u ise ara sıra okuduğunu söyledi.

    Deneklerin yüzde 81.3'ü, pişirilerek tüketilebilen gıdalarda  besinin piştikten sonraki besin değerine ilişkin bilginin etikette yeralmasının yararlı olacağını belirtti.
     
    SADECE SON KULLANMA TARİHİNE BAKILIYOR

    Yine araştırmaya göre, gıda alışverişi sırasında, bireyler öncelikle ürünün son kullanma tarihine bakmak için ambalajı okuyor. Ambalaj okumada öncelik, yüzde 20.3 ile son kullanma tarihine, yüzde 17.1 ile besin değerini anlamaya, yüzde 14.7 ile TSE amblemi olup olmadığına, yüzde 10.6 ile üretim tarihine veriliyor. Gıdanın üretim izninin olup olmaması konusundaki öncelik ise yüzde 2.8 ile ağırlık olarak son sırada yer aldı.

    Araştırmada, eğitim düzeyi yükseldikçe, ''ürünün besin değerinin tüketiciler tarafından bilinmesinin önem taşıdığı'' görüşünün ağırlık kazandığına da dikkat çekildi. Üniversite mezunu deneklerin yüzde 20.2'si, lise mezunu deneklerin yüzde 19.8'i ürünün besin değerine ilişkin bilginin etikette yer almasının önemli olduğunu belirtirken, ilk ve orta okul mezunlarında bu oran yüzde 3-4 düzeyinde kaldı.

    Ambalajlar üzerindeki besin etiketlerinin okunması açısından da, ilk ve orta okul mezunlarının yüzde 3.6'sı, lise mezunlarının yüzde 5.6'sı, üniversite mezunlarının ise yüzde 7.5'i olmak üzere, deneklerin yüzde 16.7'sinin her zaman okuduğu ortaya çıktı. Deneklerin yüzde 26.2'si besin etiketlerini hiç okumazken, yüzde 18.3'ü eve geldikten sonra, yüzde 37.7'si de ilk kez alırken okuduğunu beyan etti.
     
    ABD'deki ve Türkiye'deki besin etiketlerinden örnekler verilen araştırmada, Türkiye'de üretilen gıdaların besin etiketlerinin tüketicileri bilgilendirme anlamında oldukça yetersiz kaldığı da kaydedildi. Buna rağmen, araştırmaya katılan deneklerin yüzde 85.3'ü, ambalaj üzerindeki bilgilerin yeterli olduğunu düşünüyor. Sadece yüzde14.2'si, ambalajda yer alması gereken bütün bilgiler hakkında bilgi sahibi.

    Araştırmaya göre, eğitim düzeyi arttıkça, gıdaların besin değeri ve içerdikleri katkı maddeleri, bireyler açısından önem kazanıyor. Eğitim düzeyinin artışına paralel olarak, besin etiketlerini her zaman, ürünü ilk kez alırken ve eve geldikten sonra okuyanların oranının arttığı saptandı.

    Yazıda, tüketicilerin bilinçli alışveriş yapması için, işletmecilerin tüketicilere besinle ilgili bilgileri doğru ve  anlaşılır şekilde vermesinin önemine de işaret edildi.

    Etiketler:
    

    EN ÇOK OKUNAN HABERLER

      Sayfa Başı