Gündem Haberleri

GÜNDEM

    Batı, Rusya'ya verdiği sözlerden vazgeçti mi?

    Der Spiegel
    28 Kasım 2009 - 00:42Son Güncelleme : 28 Kasım 2009 - 07:56

    Rusya Devlet Başbakanı Dimitri Medvedev, Batı dünyasını Demir Perde’nin yıkışından sonra verdiği sözleri yerine getirmemekle suçladı ve NATO’nun Almanya’nın birleşmesinden sonra yapılan görüşmelerde alınan kararları ihlal ettiğini öne sürdü.

    Der Spiegel’de “Did the West Break Its Promise to Russia?” başlığıyla yayımlanan haber analizde, Rusya’nın siyasi çevrelerinde NATO’nun Almanya’nın birleşmesinden sonra verdiği sözlerden vazgeçtiği yönünde genel bir fikir birliği olduğuna dikkat çekildi.

     

    Spiegel’in Rusya Devlet Başkanı ile gerçekleştirdiği özel röportajda Medvedev, “Berlin Duvarı yıkıldığında, Rusya’nın Avrupa’daki yerini yeniden tanımlamak imkansızdı” dedi. Bu sözlerle Rus lider, NATO’nun Doğu Avrupa’daki açılımının Rusya’nın çıkarlarını hiçe sayması anlamına geldiğini ima etmiş oldu.

     

    RUSYA’NIN BATI İLE ARASI AÇILIYOR?

    Moskova hükümetine 1990’da verilen sözlerin sorgulanması, Rusya’nın Batı dünyası ile gelecekteki ilişki için etkisi açısından önemli sonuçlar doğurabilir.

     

    NATO’nun Doğu Avrupa’da Rus sınırlarına yaklaşması ülkenin siyasi çevrelerinde de geniş yankı buldu.

     

    Sovyet Rusya lideri Mihail Gorbaçov, Kuzey Atlantik Paktı'nın bölgenin derinliklerine uzanmama sözü verdiğini dile getirirken, Gorbaçov’un eski Dışişleri Bakanı Eduard Shevardnadze, Gürcistan’ın başkenti Tiflis’te yaptığı konuşmada Batı’nın böyle bir şey vaat etmediğini belirtti.

     

    BELGELER MEDVEDEV’İ DESTEKLİYOR

    Siyaset cephesinde bu tartışmalar devam ederken, İngiltere ve Almanya’ya ait gizli belgeleri detaylı olarak inceleyen Spiegel dergisi, Batı’nın Sovyetlere, Polonya, Macaristan ve Çekoslovakya gibi ülkelerin hiçbir şekilde NATO’ya girmeyeceğini garanti etmek için elinden geleni yaptığını vurguladı.

     

    İncelenen belgelerden birine göre, Almanya eski Dışişleri Bakanı Hans-Dietrich Genscher’in dönemin Shevardnadze’ye, “Birleşik Almanya’nın kafa karıştıran sorunlar doğurduğunun farkındayız. Ancak bizim için kesin olan bir şey var ki o da NATO doğuda genişlemeyecek” dedi.

     

    MOSKOVA HAKSIZ

    Moskova, bu açıklamalar ışığında kendini haklı bulurken, birçok geniş çaplı müzakerenin yapıldığı 1990 yılında ABD, Rusya, İngiltere, Almanya gibi Kuzey Atlantik Paktı üyesi ülkeler arasındaki bütün görüşmelerin belgelendiğini ve yapılan incelemelerde NATO’nun doğuda genişlemeyeceğine dair tek bir kelime etmediğine dikkat çekildi.

     

    Batı dünyası bu yüzden Moskova’nın haksız olduğunu savunuyor.

     

    GARİP ÜLKE RUSYA

    Spiegel’de yayınlanan analizde eski Sovyet lideri Gorbaçov’un uzun bir süre karşı çıktıktan sonra birleşik Almanya’nın NATO’ya katılmasını kabul ettiğine değiniliyor.

     

    Gorbaçov ve Shevardnadze hâlâ kartlar elindeyken neden Batı’nın vaatlerini belgelendirmediğinin sorgulanırken, Gorbaçov bu soruya “1990’ın başında, Varşova Paktı halen etkindi… NATO’nun o zamanlar Doğu Avrupa ülkelerini birliğe dahil etme fikri akla yatkın gelmiyordu” cevabını veriyor.

     

    O yıllarda Baltık ülkeleri halen Sovyet Rusya sınırlarındaydı ve NATO’ya girmeleri çok uzak bir ihtimal olarak görülüyordu.

     

    Öte yandan 1990’da Varşova Paktı’na üye ülkelerin NATO’ya girme gibi bir çabaları da yokken Batı birliği de yeni üyelerle ilgilenmiyordu.

     

    Ancak Sovyet Rusya’nın yıkılışı ve Bosna’da binlerce kişinin hayatını kaybetmesine neden olan savaş bütün dengeleri değiştirdi. Birden herkes NATO üyesi olmak istedi ve NATO’da kapılarını bir zamanlar sırt çevirdiği devletlere açmaya başladı.

     

     

     

    Etiketler:
    

      EN ÇOK OKUNANLAR

        Sayfa Başı