Ayda 265 milyon liraya geçinen patron varmış

Hürriyet Haber
16.07.2001 - 01:26 | Son Güncelleme:

Gelirler Genel Müdürlüğü, 2001 yılında verilen beyannameler üzerinden ‘gelir ve vergi’ dökümü çıkardı. Buna göre, Türkiye'de işadamları, serbest meslek erbapları ile sanatçılar ayda ortalama 265 milyon lira kazanıyor. Bu durumda da ayda ortalama 73 milyon lira vergi ödüyorlar.

Türkiye, IMF ve Dünya Bankası desteğiyle içine girdiği ekonomik darboğazdan kurtulmaya çalışırken, en önemli iç kaynak olan vergiden ise istediği sonucu bir türlü alamıyor. Bu yıl verilen vergi beyannameleri de, Türkiye'de çok kazananların ne kadar az, az kazananların ise ne kadar çok vergi ödediklerini ortaya koyuyor.

Gelirler Genel Müdürlüğü toplam vergi gelirlerinin yüzde 90'lık bölümünü karşılayan otomasyonlu vergi dairelerinden gelen gelir vergisi beyannameleri üzerinde genel bir değerlendirme yaptı. Buna göre, sanayiciler, ticaret erbabı, müteahhitler, kuyumcular, doktor ve avukatlar ile diğer serbest meslek erbabı ve sanatçılardan oluşan 804 bin 530 kişi, bu yıl mart ayında verdikleri gelir vergisi beyannamelerinde 2000 yılı için 2.5 katrilyon liralık kazanç bildirdi. Bunun vergisi de 705.8 trilyon lira olarak hesaplandı. 2001 yılında verilen beyannamelerine göre, belirtilen mükelleflerin gelirlerinde yüzde 40, ödeyecekleri vergilerde ise yüzde 23.3 oranında bir artış kaydedildi.

ÇOK HARCIYORLAR

Ücretli kesime oranla çok kazanan işadamları, serbest meslek erbabı ve sanatçıların beyanlarına göre, bu kesimin ortalama yıllık geliri 3 milyar 180 milyon 875 bin, ortalama vergisi de 877 milyon 209 bin lirada kalıyor. Bir başka ifadeyle, söz konusu kişiler, ayda ortalama 265 milyon lira kazanıyor, bu gelirleri için de ayda 73 milyon lira vergi ödüyor.

Aylık ortalama gelir İstanbul'daki mükellefler için 328 milyon 606 bin lira, Ankara'dakiler için 293 milyon 703 bin lira, İzmir'dekiler için de 257 milyon 809 bin lira olarak belirlendi. Bu illerdeki aylık ortalama vergi de sırasıyla 97 milyon 153 bin lira, 83 milyon 348 bin lira ve 67 milyon 845 bin lira olarak gerçekleşti.

Verilere göre, kanun gereği her işlem için düzenli belge veren noterler, yine en fazla gelir bildiriminde bulunan kesim oldu. Noter başına yıllık ortalama gelir 60 milyar 330 milyon, ortalama vergi de 22 milyar 811 milyon lira düzeyinde hesaplandı. Yüksek gelirde noterleri kişi başına 19 milyar 428 milyon liralık kazanç ile ecza ve ilaç deposu sahipleri izledi.

SANAYİCİLER ZORDA

Gelirler Genel Müdürlüğü verileri, sanayicilerin ise ilaç ve ecza deposu işletenler ile sanatçılar kadar dahi gelir elde edemediği sonucunu verdi. Deterjan sanayicileri grubunda yeralan 42 mükellef, 675.9 milyar liralık gelir bildiriminde bulundu. Bunların yıllık ortalama geliri 16 milyar 93 milyon, ortalama vergisi de 5 milyar 968 milyon lira olarak tespit edildi.

Bildirimleri sonucunda deterjan sanayicilerinin aylık ortalama geliri 1 milyar 341 milyon, demir çelik sanayicilerinin 300 milyon 472 bin, deri imalatçılarının 166 milyon 359 bin, elektrikli evaleti imal edenlerin 252 milyon 58 bin, iplik imal eden mensucat sanayicilerinin 171 milyon 453 bin, kumaş imalatıyla uğraşan mensucat sanayicilerinin de 305 milyon 104 bin lira olarak gerçekleşti.

Bunlardan demir çelik sanayicilerinin aylık vergisi 77 milyon 710 bin lira, elektrikli ev aleti imalatçılarının 63 milyon 66 bin lira oldu. Özel muayene ücretleri 50 milyon liradan başlayan doktorların aylık ortalama kazancı 308 milyon 614 bin lira, aylık ortalama vergisi 85 milyon 172 bin lira, avukatların da aylık ortalama kazancı 440 milyon 912 bin, aylık ortalama vergileri de 131 milyon 456 bin lira olarak saptandı.

1039 sanatçının aylık geliri 1.4 milyar

Gelir sıralamasında üçüncü sırada sanatçılar yeraldı. 1039 sanatçı, devlete 2000 yılı içinde 18.5 trilyon lira kazanç elde ettiklerini bildirdi. Bunun vergisi de 7.2 trilyon lira olarak saptandı. Böylece, saatte milyarlar kazanan, mal varlıkları ve harcamalarıyla da sürekli gündemde olan sanat dünyasının ünlülerinin yıllık ortalama gelirleri 17.7 milyar lirada kaldı. Bir başka ifadeyle beyanlarına göre, sanatçıların aylık ortalama geliri 1.4 milyar lira, aylık ortalama vergileri de 574 milyon 341 bin lira oldu.

Villayı trilyona satıp 134 milyon vergi ödüyorlar

İstanbul ve Ankara gibi kentlerde 500 milyardan başlayıp 1 trilyon lirayı bulan fiyatlarla villalar yapıp satan, yine lüks konutlara en az 250 milyar fiyat biçen müteahhitler ise bir önceki yıldan da daha az kazanç beyan etti. 2000 yılında verilen beyannamelerde ortalama 243 milyon 179 bin lira aylık kazanç beyan eden bina inşa müteahhitlerinin 2001 yılı beyannamelerinde aylık kazancı 134 milyon 689 bin liraya geriledi.

En çok vergi yine işçilerden

Çok kazanıp da çok harcayan, ancak az vergi ödeyenlere karşılık, işçi ve memur yine az kazanıp, az harcadı, ancak çok vergi vermeye devam etti. Kamuda düşük ücretli bir işçinin aylık vergisi 88 milyon lira olarak hesaplanırken, bu rakam brüt ücreti 700 milyon lira dolayında bulunan ve yılda 4 ikramiye alan bir başka işçi için 150 milyon lira olarak gerçekleşti. Daha yüksek ücret alan kamu işçileri için ise bu rakam 200 milyon liraya kadar ulaştı. 146 milyon 947 bin 500 lira olan mevcut ücretle halen 15 milyon 230 bin lira olan asgari ücretlinin de, yeniden toplanan komisyonda asgari ücretin 200 milyon lira seviyesine çıkarılması halinde ayda 23 milyon lira dolayında vergi ödeyeceği belirlendi.
Etiketler:


EN ÇOK OKUNAN HABERLER

    Sayfa Başı