Gündem Haberleri

GÜNDEM

    Avrupa Komisyonu: Uygulama zayıf

    Hürriyet Haber
    30.10.2003 - 00:00 | Son Güncelleme:

    5 Kasım'da Avrupa Komisyonu üyelerinin onayına sunulacak olan İlerleme Raporu, 2004 sonunda tam üyelik müzakerelerine dair verilecek karar öncesinde Türkiye'nin artı ve eksilerini ortaya koyması açısından önemli. Raporda öne çıkan unsurlar şöyle: Milli Güvenlik Kurulu * Sivil-asker ilişkilerini AB standartlarıyla uyumlulaştırma çabasıyla MGK'nın yasal çerçevesinde bazı değişikliklere gidildi. Kurul içindeki sivil sayısı artırıldı. Ama değişikliklere karşın MGK yetkililerinin hâlâ RTÜK ve YÖK içinde yetkili bulundurmaları olumsuz. * Silahlı kuvvetler halen savunma bütçesi konusunda önemli düzeyde otonomiye sahip. * Değişiklikler MGK'nın işleyişini etkileyebilecek düzeyde. Ancak askerler üzerindeki sivil kontrolün AB düzeyine ulaşması için bu reformların etkili uygulanması önemli. Sivil kurumlardaki askeri yetkililer çekilmeli, meclis savunma bütçesini tam kontrol edebilmeli. Yargı sistemi * Yargılama süreleri oldukça uzun. Davaların çokluğu dosyaların okunması ve duruşmalar için yeterli zaman bırakmıyor. Bu da savunma haklarını etkiliyor. Reformlar mahkemeler tarafından uygulanmaya başlandı. Ancak özellikle Ceza Yasası'nın maddeleri ifade özgürlüğü söz konusu olduğunda uygunsuz kullanılıyor. * Yargı bağımsızlığı anayasal güvenceye sahip olsa da diğer anayasal şartlarla kısıtlanıyor. * DGM'lerin gücü, sorumlulukları ve işleyişinin Avrupa standartlarına getirilmesi gerek. Dinsel özgürlük * Mülkiyet hakkı ve yeni ibadet yerleri inşasına dair önlemler alındı. Ama bu düzenlemelerin etkisi sınırlı kaldı. Müslüman olamayan dini azınlıklar yasal kişilikleri, mülkiyet hakları, iç düzenlemeleri ve din adamı yetiştirme konularında ciddi engellerle karşı karşıya. * Heybeliada Ruhban Okulu hâlâ kapalı. * Dinsel özgürlükler konusunda uzman bir heyet Ankara'daki temaslarında bu alandaki reformların yetersiz olduğu sonucuna vardı. Azınlık hakları * İnsan haklarına dair uluslararası sözleşmelerde ilerleme sağladı. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) kararlarının uygulanması konusunda ise hâlâ bazı sorunlar mevcut. * İfade özgürlüğü konusunda henüz gerekli tüm önlemler alınmadı. Adil yargılama ve savunma hakkı konusunda ciddi kaygılar var. * Hükümet işkence ve kötü muamele konusunda 'sıfır hoşgörü' uygulayacağını taahhüt etti. Bu alandaki yasal düzenlemeler güçlendirildi. Uygulama bazı somut sonuçlar doğursa da net sonuç alınamadı ve işkenceye rastlanıyor. Bu tür muamelelerde bulunanların cezalandırılmaları konusunda da ciddi kaygılar var. * Kadınlara yönelik şiddet, ciddi bir kaygı nedeni oluyor. Cezaevi sistemi sayesinde bu alandaki durum belirgin bir şekilde iyileşti. * Türkiye, Kıbrıs Rum vatandaşı Titiana Loizidou'nun mülkiyet davasında AİHM'nin 1998'de hükmettiği para cezasını Ekim 2003'te ödeyeceğini beyan etti, henüz ödeme olmadı. Özgürlükler  * İfade özgürlüğüne ilişkin bazı kısıtlamalar kaldırıldı. Şiddet içermeyen görüşleri nedeniyle tutuklu bulunanlardan bazıları serbest bırakıldı, ancak yasal düzenlemelere karşın hâlâ sorunlar yaşanıyor. * Basın özgürlüğüyle ilgili gerçekleştirilen değişiklikliklere karşın durum hâlâ endişe kaynağı. * Barışçıl toplantılara kısıtlamalar azaltıldı. Dernekleşme özgürlüğüyle ilgili yasaklar azaldıysa da dernekler kapatılma ve faaliyetlerinin askıya alınması sorunları yaşıyor. Kültürel haklar * Radyo ve televizyonlarda Türkçe dışında dillerde yayın yapılmasına imkân sağlayan reform henüz somut sonuç doğurmadı. Eylülde çıkarılan yönetmelikle içinde q, w ve x bulunan isimlerin kullanımı yasaklandı. Belli bir derece yumuşama yaşansa da film, sanat, radyo yayını ve kültürel faaliyetlerde Türkçe dışında dil ve diyalekt kullanılması bazı yasal kısıtlamalar ve adli takiple karşılaşabiliyor. * Türk vatandaşlarının günlük hayatta kullandıkları Türkçe dışındaki dil ve diyalektlerin öğrenilmesi konusunda gelişme yaşanmadı. * Olağanüstü halin kaldırılması güvenliğin iyileşmesi ve olumlu psikolojik ortam sağladı. Kıbrıs ve Yunanistan* Türk hükümeti, BM Genel Sekreteri'nin yürüttüğü temasları temel alan kapsamlı bir çözüm bulunmasına yönelik desteğini birçok kez yineledi, Mayıs 2004'ten önce bir anlaşmaya varılması yönündeki ümidini dile getirdi. * Türk hükümetiyle Kıbrıs'ın kuzeyi arasında imzalanan gümrük birliği anlaşmasının uluslararası hukukta yeri yoktu ve Türkiye'nin AB'yle gümrük birliğine yönelik taahhütlerine uygun düşmüyordu. Türk hükümeti anlaşmanın yürürlüğe sokulmayacağını beyan etti. * Türkiye ve Yunanistan arasındaki ilişkiler olumlu yönde gelişmeye devam ediyor. Ekonomi * Ekonomik veriler kriz öncesinin üzerine çıktı, enflasyonist baskı düştü. Irak krizinin Türk ekonomisi üzerindeki etkisi sınırlı kaldı. Ancak tüm bunlara karşın reel faiz oranları yüksek ve işsizlik yükselmeye devam etti. * Yapısal reformlardaki ilerleme yavaş kaldı, ancak uygulanan önlemlerle cesaret verici sonuçlar elde edildi. Enerji piyasasının liberalleştirilmesi konusunda ilerleme sağlandı. Ülkede sosyal ve bölgesel farklılıklar hâlâ önemli düzeyde bulunuyor. Bankacılık sektörü güçlendirildi, ama yeniden yapılanma ve konsolidasyon süreci henüz tamamlanmış değil. Yolsuzlukla mücadele * Yolsuzlukla mücadelede çeşitli önlemler alınarak ilerleme sağlansa da bu hâlâ ciddi bir sorun. Yolsuzluğa eğilimli olan sektörler medya, hükümet, inşaat ve sağlık. İşadamlarının yüzde 80'i yabancı yatırımın önündeki en önemli engeli yolsuzluklar olarak görüyor. Genel değerlendirme Bazı reformlar siyasi açıdan büyük anlamlar taşıyor. Özellikle 2003 Temmuzu'nda çıkarılan 7. uyum paketi önemli. Ancak yaşanan bazı olumlu gelişmelere karşın reformlar uygulamada kısıtlı bir etki yarattı. Uygulama yavaş ve kararsız bir nitelik gösterdi. Kısa vadeli önceliklerin yerine getirilmesi konusunda belirgin ilerleme sağlandı. Özellikle mevcut yasal düzenlemeleri AB standartlarıyla uyumlu kılma konusunda yoğun çaba gösterildi. Ancak bazı alanlarda ek yasal düzenlemelere ihtiyaç var. Türkiye dış politika ve güvenlik konusundaki politikasını AB'ye uygun konuma getirme yönündeki adımlarını sürdürdü. Ortak savunma ve dış politika alanında yapıcı bir rol üstlendi. Balkanlar, Kafkaslar ve Ortadoğu'da istikrar ve güvenlik ile uluslararası terörle mücadelede önemli bir rol oynamaya devam etti.  
    Etiketler:

    EN ÇOK OKUNANLAR

      Sayfa Başı