Ak Çarşamba’dan altınla kaçacaklar

Hürriyet Haber
18 Eylül 1998 - 00:00Son Güncelleme : 18 Eylül 1998 - 00:01

Başbakan Mesut Yılmaz'ın ‘‘devletin vatandaş ile barışmak için uzattığı el’’ olarak tanımladığı Mali Milat uygulamasının da açığı bulundu. Vergi uzmanları, altın ve mücehverin blokaj dışı tutulması sonucu, kayıtdışı nakit servetlere, kayda girmeden aklanma imkanı sunulduğunu ve bu nedenle trilyonlarca liranın altına akacağını belirtiyorlar.

Piyasalar, vergi reformunun en önemli unsurlarından biri olan 30 Eylül Mali Milat uygulamasının da açığını bulmakta gecikmedi. 15 Eylül'de yayınlanan uygulama tebliğinin altın ve mücehveri blokaj dışı tutması, kayıt dışı servetlere, kayda girmekten kurtuluş kapısı açtı. Vergi uzmanlarının, ‘‘Mali Milat'ın yumuşak karnı’’ dediği altın sayesinde, elindeki kayıtdışı parayı altına çevirenler, yasaya göre 30 Eylül'e kadar bankalarda bloke edilmesi gereken nakit servetlerini, kayda sokmadan aklama imkanına sahip olacaklar. Mali milat tebliğinin, altın ve diğer değerli eşyalarla ilgili 32'nci maddesi, altın ve diğer madenlerle, kıymetli tablo ve antika gibi eşyaların ‘‘aklanması’’ için, elden çıkarılması sırasında alınacak bir satış fişini geçerli kabul ediyor.

ALTINA HÜCUM

Maliye Bakanlığı'nın bu durumu gözden kaçırdığını düşünen vergi uzmanları, altının da en az döviz kadar nakit bir değer olduğunu, bu nedenle blokaja tabi tutulması gerektiğini kaydederek, ‘‘Tebliğde, 3.5 milyar liranın üzerindeki Türk Lirası ve dövizin 30 Eylül'e kadar bir günlüğüne bankalarda bloke edilmesi öngörülürken, altının blokaj dışında tutulması, ‘dolar ve marka blokaj var ama sterlin blokaj dışı' demek gibi birşey. Tebliğdeki bu açık nedeniyle, kayda girmek istemeyen servetler altına akacak’’ değerlendirmesini yapıyorlar.

NELER OLACAK?

Mali milat tebliğinin, altını blokaj dışı bir değer olarak tanımlaması, kayıtdışı servetlere, kayda girmeden aklanabilmek için şu yöntemi doğuruyor: Eğer elinizde 3.5 milyar liranın üzerinde bir kayıtdışı para bulunuyorsa, Vergi Yasası’na göre 30 Eylül'e kadar bunu bir günlüğüne herhangi bir Türk bankasında bloke ettirmeniz gerekiyor. Böylece, gelecekte servetinizle ilgili bir inceleme sırasında, bloke ettiğiniz bu parayı servetinizin kaynağını açıklamakta kullanabileceksiniz. Ancak, elinizdeki kayıtdışı paranın kayda girmesinden rahatsızlık duyuyorsanız, tebliğ bu konuda altın satın alınmasını özendiriyor. Nakit servetinizi altına dönüştürdüğünüzde, alacağınız bir satış fişini gelecekte servetinizin izahında kullanabiliyorsunuz. Uzmanlar, altınla ilgili bu işlemlerin, 30 Eylül sonrasında da kullanılabileceğine dikkat çekiyorlar. Tebliğe göre, altının satışı sırasında alınan fiş yeterli görüldüğü için, 30 Eylül sonrasında da altına dönüştürülen servetlerin, takibattan kurtulabileceği belirtiliyor.

Kuyumcular kıyı bankası olacak

Maliye Bakanlığı'nın mali milat tebliği ile altını blokaj dışı tutmasının, sistemin önemli bir açığı olacağı görüşünü savunan vergi uzmanı Abdülkadir Küşin, şu değerlendirmeyi yaptı: ‘‘Uygulama tebliği, off-shore (kıyı bankası) bankalardaki servetlerin de aklanabilmesi için Türkiye'deki bankalarda bir günlüğüne bloke edilmesini öngörüyor. Ancak, altının blokaj dışı tutulması sonucu, kuyumcuların hepsi birer kıyı bankası haline gelecek. Uygulama, insanların olağandışı artan servetlerini açıklamalarında ‘çıkın'ı mantiken izah sebebi haline getiriyor.’’

Çıkınlarda 70 milyar dolarlık altın var

Türkiye’de halkın yastık altında tuttuğu altın miktarının 5 bin ton civarında olduğu tahmin ediliyor. Ekonomiye hiçbir katkısı olmayan bu altınların değeri 70 milyar dolara (19 katrilyon lira) ulaşıyor. Türkiye'nin 1998 yılı bütçesinin 14 katrilyon lira olduğu dikkate alındığında, ekonomiye girmeyen ve kayıtdışı olan servetin, altına yatırılan bölümü Türkiye bütçesinden yüzde 35 daha fazla bir büyüklüğe ulaşıyor.

Küşin, Radyo Foreks’te

Vergi Uzmanı Abdülkadir Küşin, bugün saat 15:20'de 95.3 frekansından yayın yapan Radyo Foreks'te Büyüteç programında, emlak vergisi ile ilgili soruları yanıtlayacak. Radyo Foreks dinleyicileri, programda verilecek telefon numaraları ile Kuşin'e sorularını iletebilecekler.

Cumhuriyet Altını karaborsaya düşecek

Mali milat tebliğinin altını blokaj dışı tutması nedeniyle, özellikle Cumhuriyet Altını'na yönelik yoğun bir talep bekleniyor. Vergi uzmanları, kayda girmek istemeyenlerin servetlerini aklamak üzere Cumhuriyet Altını'na yönelmesi sonucu, Cumhuriyet Altını'nın karaborsaya düşebileceğini savunuyorlar.






Etiketler:


    EN ÇOK OKUNANLAR

      Sayfa Başı