9 ayda yüzde 8.3 küçüldük

Hürriyet Haber
30 Kasım 2001 - 00:00Son Güncelleme : 30 Kasım 2001 - 00:01

Ekonomi daralıyor. DİE, büyüme hızının yılın 9 ayında yüzde -8.3 olarak gerçekleştiğini açıkladı. 2001 yılının üçüncü üç ayındaki büyüme hızı ise yüzde -8.5 oldu. Türkiye ekonomisi, geçen yılın aynı dönemleriyle kıyaslandığında bu yılın üçüncü üç ayında yüzde 8.5, dokuz ayda ise yüzde 8.3 oranında daraldı. SON 56 YILIN EN BÜYÜK YOKSULLAŞMASI Bu yılın ilk dokuz ayında kaydedilen yüzde 8.3 oranındaki küçülme, yılın tümündeki küçülmenin de yüzde 8 ile yüzde 8.5 oranları arasında bir noktada oluşacağını ortaya çıkardı. İlk dokuz aylık gelişmeler Türkiye'nin 1945 yılından bu yanaki en hızlı yoksullaşma sürecinde olduğunu gösteriyor. Yüzde 8 civarındaki bir küçülme Cumhuriyet tarihinin ise altıncı en hızlı ekonomik küçülmesinin yaşandığını ortaya koyuyor. 1924 yılından bu yanaki milli gelir gelişme hızları, Türkiye'nin şimdiye kadar en hızlı küçülmesi İkinci Dünya Savaşı'na denk gelen 1945 yılındaki yüzde 15.3'lük küçülmeyle yaşadı. 1927 yılında yüzde 12.8, 1932 yılında yüzde 10.7, 1941 yılında yüzde yüzde 10.2 ve 1943 yılında yüzde 9.8 oranlarında ekonomik küçülmeler yaşanmıştı. 2000 yılında, üçer aylık dört dönemin toplamı olarak elde edilen Gayri Safi Milli Hasıla Değeri (GSMH) cari fiyatlarla 125 katrilyon 596 trilyon lira, kişi başına GSMH değeri de 2.948 dolar olarak açıklandı.DİE, 2001 yılının Temmuz, Ağustos, Eylül aylarını kapsayan üçüncü üç aylık dönemine ilişkin Gayri Safi Milli Hasıla sonuçlarını açıkladı.Buna göre üçüncü üç ayda, geçen yılın aynı dönemine kıyasla Gayri Safi Yurtiçi Hasılası da (GSYİH) yüzde 7.1 oranında azaldı. Üçüncü üç aya ilişkin geçici hesaplamaya göre, bu dönemde GSMH cari fiyatlarla 61 katrilyon 787 trilyon lira, 1987 yılı sabit fiyatlarıyla ise 35 trilyon 11 milyar lira olarak belirlendi. Buna göre 2001 yılı üçüncü döneminde büyüme hızı cari fiyatlarla yüzde 52.5, sabit fiyatlarla yüzde -8.5 olarak hesaplandı. Türkiye`de bu yılın dokuz ayında, sabit fiyatlarla tarım sektörü yüzde 3.2, sanayi sektörü yüzde 6.7, inşaat sektörü yüzde 7.5, ticaret sektörü ise yüzde 7.8 oranında küçüldü. Devlet İstatistik Enstitüsü (DİE), bu yılın üçüncü 3 aylık dönemi ile yılın 9 ayına ilişkin Gayrı safi milli hasıla (GSMH) sonuçlarını açıkladı. Buna göre, yılın dokuz ayında sabit fiyatlarla sektörel bazda daralma, ulaştırma ve haberleşme sektöründe yüzde 5.5, mali kuruluşlarda yüzde 8.2, serbest meslek ve hizmetlerde yüzde 6.5 olurken, devlet hizmetlerinde yüzde 2.9, kar amacı olmayan kuruluşlarda yüzde 0.3, konut sahipliğinde 2.1 artış yaşandı. Bu dönemde ithalat vergisi yüzde 23.9 oranında azalırken, gayri safi yurtiçi hasıla da (GSYİH) yüzde 6.4 oranında geriledi. TÜKETİM YÜZDE 8.2 AZALDIBu arada yılın dokuz ayında özel nihai tüketim harcamaları yüzde 8.2, devletin nihai tüketim harcamaları da yüzde 7.8 oranında azaldı. Gayri safi sabit sermaye oluşumundaki gerileme yüzde 28.2`yi buldu.Aynı dönemde ihracattaki yüzde 7.6`lik büyümeye karşılık, ithalat yüzde 24.5 oranında daraldı. Sonuçta dokuz ayda GSMH, cari fiyatlarla yüzde 40 oranında büyürken, sabit fiyatlarla yüzde 8.3 geriledi. 3. ÜÇ AYLIK DÖNEMDİE`ye göre, bu yılın üçüncü üç aylık döneminde, önceki yılın aynı dönemine göre, sabit fiyatlarla tarım sektörü yüzde 4.5, sanayi sektörü yüzde 9.2, inşaat sektörü yüzde 8.8, ticaret sektörü yüzde 7.3, ulaştırma ve haberleşme sektörü de yüzde 4.5 oranında küçüldü. Bu dönemde ithalat vergisinde yüzde 27.9, serbest meslekler sektöründe yüzde 7.6, kar amacı olmayan kuruluşlarda yüzde 0.3, daralma yaşanırken, devlet hizmetlerinde yüzde 2.3, konut sahipliğindede yüzde 2.1 oranında büyüme kaydedildi. Harca grupları itibariyle, üçüncü üç ayda, özel nihai tüketim harcamaları yüzde 9.4, devletin nihai tüketim harcamaları ise yüzde 14.3 düştü. Gayri safi sabit sermaye oluşumu yüzde 35.8, ithalat da yüzde 27 oranında gerilerken, mal ve hizmet ihracatında yüzde 5 artış oldu. Üçüncü üç ayda GSMH, cari fiyatlarla yüzde 52.5 oranında büyürken, sabit fiyatlarla yüzde 8.5 daraldı. DİE verilerine göre, 3`er aylık dönemler itibariyle ve yılın dokuz ayında sektörlerdeki sabit fiyatlarla büyüme hızlarının gelişimi, yüzde olarak şöyle:
Etiketler:

    EN ÇOK OKUNANLAR

      Sayfa Başı