"Vahap Munyar" hakkında bilgiler ve tüm köşe yazıları Hürriyet Yazarlar sayfasında. "Vahap Munyar" yazısı yayınlandığında hemen haberiniz olması için Hürriyet'i takip edin.
Vahap Munyar

400 dolarlık bir doz, astım hastasını üç hafta rahat ettirecek

DÜNYANIN önde gelen ilaç devlerinden Novartis’in Fransa’nın İsviçre sınırındaki Hunningue kentindeki Biyoteknoloji Merkezi’ndeyiz.

Merkezi gezerken Novartis’in kurumsal iletişim bölümünden bir görevli, konumlarıyla ilgili şu espriyi yapıyor: "Novartis’te bazı Alman arkadaşlarımız var. Evleri Almanya’da. Sabah işe geldiklerinde otomobillerini şu otoparka, yani Fransa’ya bırakıyorlar. Novartis’in ana ofisinde, yani yine karşıda gördüğünüz Basel’deki (İsviçre) merkezinde çalışıyorlar."

Novartis Biyoteknoloji Merkezi, 100 milyon Euro’ya kurulmuş. Şu anda astım hastaları için önemli umut olacak bir ilacın etken maddesi üretiliyor.

Dışarıdan, camların arkasından bakarak aşamalarını izlediğimiz merkezdeki biyoteknolojik üretimi uzmanlar şöyle özetliyor: "Genetik olarak değiştirilmiş memeli hücreleri, biyoreaktör veya mayalama cihazı denilen kapalı bir kap içerisinde yetiştirilerek ilacın etken maddesini sıvı fazında salar. Molekülün karmaşık yapısından dolayı, geleneksel bir kimyasal süreç aracılığıyla üretim yapmak mümkün değildir. Öncelikle Xolair’in etken maddesini üretebilecek bir hücre dizisi laboratuarda yetiştirilir. Hayvanlar değil, yalnızca biyoreaktörlerde yetiştirilmiş hücre kültürleri ilacı üretmek üzere kullanılır."

Merkezdeki uzmanlar, astımı da şöyle tanımlıyor: "Astım bir otoimmün hastalıktır. Otoimmün hastalıklarda, insan vücudunun bazı bölümleri ’yabancı’ olarak görülmekte ve zararlı yabancı bakteriler yerine bunlara saldırır. Bu durum bağışıklık sisteminin yanlış programlanmasından kaynaklanır."

Uzmanlar, astımı olan kişilerde egsoz gazı, sigara dumanı, çiçek tozu veya hayvan tüyü gibi maddelere karşı aşırı duyarlı reaksiyon gelişebileceğini hatırlatıp, bu etkileri şöyle açıklıyor:

"Bu maddeler tahrişe neden oldukları zaman, bağışıklık sistemi immünglobulin E diye adlandırılan ve kısaca IgE diye bilinen mesaj veren bir madde salar. Bunun sonucunda, bronş sistemi iltihaplanır, mukoza zarı şişer, kaslar kasılır ve kalın bir balgam oluşur. Astım krizi geçiren kişi, nefes almaya çalışır ve boğulmaktan korkar."

Dünyada yaklaşık 100 milyon kişinin astım hastası olduğu belirtiliyor. Novartis Biyoteknoloji Merkezi uzmanları, yeni ilacın astım hastalarında allerjik krizi belirli süreyle ortadan kaldırabildiğini savunuyor. Bu sürenin de 2-3 hafta olduğunu iddia ediyor. Yani, bu ilaçtan bir doz alan astım hastası 2-3 hafta kortizon dahil, ek herhangi bir ilaç almadan rahat etme fırsatını yakalayacak gibi görünüyor.

Bu ilacın şimdilik deri altına yapılabilen iğnesi piyasaya sunulma aşamasında bulunuyor. Şurubunun üretilmesi için de çalışmalar sürüyor.

Henüz kesin olmamakla birlikte ilacın her bir dozu için 400 dolarlık bir fiyattan söz ediliyor. Böylesine yüksek fiyatı duyunca, "Novartis bünyesindeki Sandoz, bu ilacın jeneriğini (eşdeğer) üretemez mi?" sorusunu yöneltiyorum, aldığım yanıtla önce umutlanıyorum: "En kısa zamanda jeneriğinin de üretilmesi çalışmaları başlar..."

Ancak, arkadan "en kısa zaman"ın 2020 yılı olduğu ekleniyor...

İlaç piyasaya çıktığında 400 doları verebilen astım hastası, tek dozla 2-3 hafta rahat nefes alma şansı yakalayacak...

Dileyelim ilaç bir an önce "uygun fiyat"la ulaşılabilir olsun...

Kuş gribine karşı aşı henüz görünmüyor

NOVARTIS’in Basel’deki yıllık toplantısında, "Kuş gribine karşı neler yapıyorsunuz?" sorusu Çinli gazetecilerden geliyor.

Novartis’in aşı üretimi de gerçekleştiren Chiron adlı şirketinden sorumlu tepe yöneticilerinden Joerg Reinhardt, öncelikle değişik grip virüslerinin dünyada ölümüne yol açtığı insan sayısıyla ilgili verileri sıralıyor:

1900: H3 adlı virüs etkili oldu. Kaç kişinin öldüğü bilinmiyor.

1920: H1N1 (İspanyol Gribi) etkili oldu. Dünyada 40 milyon kişi öldü.

1960: H2N2 (Asya Gribi) etkili oldu. Dünyada 1 milyon kişi öldü.

1980: H3N2 virüsü etkili oldu, dünyada 1 milyon kişinin ölümüne yol açtı.

2000: H1N1 virüsü yeniden etkili oldu, dünyada 1 milyon kişi hayatını kaybetti.

2005-2006: H5N1 virüsü (kuş gribi) gündemde.

Reinhard, daha sonra soruyu yanıtlıyor: "H5N1’e karşı denemeler sürüyor. Ancak, virüsün nasıl bir değişim gösterebileceğini henüz kimse kestiremiyor. Şu anda grip hayvandan insana geçiş aşamasında. İnsandan insana geçecek olursa nasıl bir değişime uğrayabilir, bunu kestirmek mümkün değil. Dünya Sağlık Örgütü (WHO) de titiz çalışmalarını sürdürüyor. Ancak, yakın zamanda tam bir çözüm görünmüyor."

Novartis cephesinde kuş gribine karşı şu anda umutlu bir haber yok... Umalım kuş gribine karşı mücadele sadece Roche’un ürettiği Tamiflu’yla kalmasın, köklü çözümler bulunsun...

Bir molekül 1 milyar dolar

NOVARTIS’in yıllık toplantısında ve sonrasında yaptığımız görüşmelerde, ilaç üretiminin zorlukları dile getiriliyor. Bir ilacın keşfinden piyasaya çıkana kadar geçen süreç 15 yılı buluyor. İlaç şirketleri çok sayıda molekül geliştiriyor, her bir molekülün ilaca dönüşebilmesi de 1 milyar dolarlık harcamayı gerektiriyor. İlaçlara lisans alma ve lisansı koruma süresi de ülkelere göre değişiyor. Novartis Grubu, kuş gribine karşı aşı konusunda henüz umut vermezken, kanser aşısında alınan yolun önemli olduğunu ortaya koyuyor.
X