"Uğur Cebeci" hakkında bilgiler ve tüm köşe yazıları Hürriyet Yazarlar sayfasında. "Uğur Cebeci" yazısı yayınlandığında hemen haberiniz olması için Hürriyet'i takip edin.
Uğur Cebeci

1600 uçak çöle indi

Kriz havacılığı fena vurdu. Yolcu sayısının düşmesi nedeniyle havayolu şirketleri filolarındaki uçakların yüzde 11’ini yani bin 600 uçağı çöle çekmek zorunda kaldı. Bu uçaklardan neredeyse yarısı bir daha gökyüzüne çıkamayacak. Parçalanacağı günleri bekleyecek.

Yapılan araştırmalar, havayolu sektörünün 11 Eylül 2001’den bu yana en derin krizini yaşadığını ortaya koyuyor. Geçen yıla göre yolcu sayısı yüzde 10.6 oranında düştü. Uluslararası Havayolu Taşımacılığı Birliği (IATA) rakamlarına göre sektör bu yıl 4,7 milyar dolar zarar edecek.
Havayolları her krizde olduğu gibi ayakta kalabilmek için filolarında ekonomik kullanım ömürlerinin sonuna yaklaşan, operasyon maliyetleri yüksek uçakları hizmet dışına alıyor. Büyük havalimanlarında park sorunu nedeniyle bu uçaklar çöldeki özel meydanlara götürülüyor. Çölün tercih edilmesindeki en büyük faktör korozyon derdinin olmaması. Buradaki kuru iklim nedeniyle uçakların metal yapıları zarar görmüyor. Ayrıca çölde havalimanlarında park sorunu yok, fiyatlar ucuz. ABD’de en çok New Mexico, Kaliforniya, Arizona eyaletlerindeki havalimanları tercih ediliyor. Avrupa’da ise İspanya ile Cezayir revaçta.
Bu meydanlarda aynı zamanda uçakların yeniden uçabilmeleri için teknik bakım konusunda uzman şirketler de bulunuyor. Çünkü krizlerin bitmesiyle çöldeki havalimanları hızla boşalmaya başlıyor. Uçakların yeniden kısa sürede uçması için bakımlarının sürekli yapılması gerekiyor. Çölde beklemenin maliyeti uçak başına 30-60 bin dolar arasında. Parkın yanı sıra bakım ücretlerinin dahil olduğu fiyatlarda Boeing 737 gibi orta sınıfta bir uçağa aylık 30, Boeing 747’lere ise 60 bin dolar ödeniyor.

YENİ UÇAKLAR DA GELİYOR

Eski 737-200, DC9 gibi uçması çok zor uçakların yanı sıra 737-700/800, A320 gibi yeni nesil uçaklar da artık çöle düşmeye başladı. Havayolları veya finansal kiralama şirketleri kapasite fazlası uçakları getirdikleri çölde periyodik bakımları öne çekerek bu süreleri değerlendirmeye çalışıyor.
Hurdaya çıkar uçakların önce kullanılabilir parçaları sökülüyor. Metal, kompozit ve kablolar ayrıştırılıyor. Sonrasında yeniden dönüşüm için parçalanıyor. Alüminyum gövdeler genellikle pencere-kapı doğraması ya da tencere olarak yeniden hayata dönüyor.

HANGİ İŞLEMLER YAPILIYOR

 Gelen uçağın önce motorları sökülüyor. Bunun nedeni motorların çöldeki kum fırtınalarından etkilenmemesini sağlamak. Motorlar, diğer uçaklarda da kullanılabileceği için bakımdan geçiriliyor.
 Uçaktaki antenler, pito girişleri kapatılıyor, emniyete alınıyor.
 Yolcu ve kokpit camları alüminyum kaplanıyor. Kabin ve kokpit güneşin zararlı etkilerinden konunuyor.
 14 günde bir lastiklerin yıpranmaması için uçak olduğu yerde hareket ettiriliyor.
 Uçaktaki kanatçık, flap gibi hareketli yüzeyler haftada bir kontrol ediliyor. / Tolga ÖZBEK

Etihad İstanbul’a geliyor

Dünyanın en hızlı büyüyen şirketlerinden Birleşik Arap Emirlikleri’nin ulusal havayolu şirketi Etihad, ilk Abu Dabi-İstanbul seferini 1 Haziran’da yapacak. Haftada 4 gün karşılıklı Airbus A320 uçaklarıyla gerçekleştirilecek uçuşlarda bilet fiyatları vergiler hariç gidiş-dönüş 295 Euro’dan başlıyor.

PRAG 99 EURO

Çek Havayolları, Prag uçuşlarında ekonomi sınıfı, vergiler hariç, gidiş-dönüş 99 Euro’dan başlayan fiyatlar sunuyor. Uçuşlar her gün karşılıklı yapılıyor.

Boeing 787, 29 Nisan’da uçacak

Boeing’in yeni yolcu uçağı 787 Dreamliner, ilk uçuşunu 29 Nisan’da gerçekleştirecek. Seattle şehrinde şirketin Everett tesislerinde yerel saatle 10.45’te yapılması planlanan uçuşun 30 dakika sürmesi bekleniyor.
İlk uçuşu yaklaşık 1,5 yıl geciken uçak, 7 ay sürecek test programına alınacak. Boeing mühendislerinin testlerinden sonra 787, havacılık otoriteleri tarafından onaylanarak ilk olarak Japon ANA Havayolları tarafından 2010 başında kullanılmaya başlanacak.

Gazipaşa’da deneme uçuşları mayısta

Alanya Gazipaşa Havalimanı’na test uçuşları mayısta başlıyor. Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü’nden gelen heyetin incelediği Gazipaşa’da, 1850 metrelik pistteki çalışmalar tamamlanırken kule, sinyalizasyon ve ışıklandırma sisteminin çok kısa süre içinde bitirilmesi bekleniyor. 15 güne kadar ilk deneme uçuşlarının yapılacağı Gazipaşa’ya uçak seferleri ise haziranda başlayacak. Havalimanın hudut kapısı olması için valilik ile yazışmalar sürerken bakanlar kurulundan ise kararname çıkması bekleniyor.
X

YAZARIN DİĞER YAZILARI