Türkiye'nin en iyi köşe yazarları en güzel köşe yazıları ile Hürriyet'te! Usta yazarlar ve gündemi değerlendiren köşe yazılarını takip edin.

10 aylık iç borç artışı önceki 50 aydan fazla

HAZİNE Müsteşarlığı verilerine göre 2009 yılı Ekim ayı itibariyle iç borç stoku 327.2 milyar TL oldu.<br><br>İç borç stoku sadece 2009 yılının ilk on ayında, 52.4 milyar TL artış gösterdi.

10 AYLIK VE 50 AYLIK ARTIŞ

2008 yılının sonunda 274.8 olan iç borç stoku, 2009’un Ekim ayında 52.4 milyar TL artarak 327.2 milyar TL’ye ulaştı. 2004 Ekim ayı sonunda 225.6 milyar TL olan iç borç stoku, 2008 sonuna kadar 49.2 milyar TL artış gösterdi.

Buna göre iç borçlardaki artış 2009’un ilk on ayında 52.4 milyar TL ile önceki elli ayda gerçekleşen 49.2 milyar TL’lik artışın üzerinde kaldı.

NEDENİ KRİZ VE BÜTÇE AÇIĞI

Kriz nedeniyle ciddi anlamda gerileyen vergi gelirleri ve artan kamu harcamaları on ayda bütçe açığının yüzde 784.7 artarak, 43.2 milyar TL’ye ulaşmasına neden oldu.

Artan bütçe açığı da iç borç stokundaki artışın en önemli nedeni oldu.

Cumhuriyetin ilanından Kasım 2002’ye kadar 150 milyar TL olan iç borçlanma Kasım 2002-Ekim 2009 döneminde 177 milyar TL arttı. Başka bir anlatımla son 7 yılda, Cumhuriyet döneminin borçlanma rekoru kırıldı. Kasım ve Aralık aylarında bütçe açığının devam edecek olması ve 2010 yılı için de 50 milyar TL “bütçe açığı” öngörülmesi, 2010 sonu itibariyle, iç borçlarımızın 400 milyar TL’yi bulacağını gösteriyor.

Bu arada, borç çevirme oranında ilginç bir gelişme var.

Bilindiği gibi, borç çevirme oranı 100 birim borcu, faizi ile birlikte ödeyebilmek için alınması gereken borç tutarını gösteriyor. 2008 yılı sonunda 74,3 olan bu oran 2009 Eylül ayında 102.4’e çıktı. Yıl sonunda bu oranın 110-120 aralığında gerçekleşmesi bekleniyor. Görünen o ki artan faiz dışı açıklar nedeniyle, her 100 TL borç için 110 TL borç almamız gerekecek.

VADE VE FAİZ ŞAŞIRTIYOR

İç borç stokundaki rekor artışa rağmen, 2008’de ortalama yüzde 19.2 olan bileşik faiz 2009’da ortalama yüzde 12.6’ya gerilerken, 2008’de ortalama 31.7 ay olan vade 2009’da ortalama 33.7 aya çıktı.

2009 Eylül ayı ortalama bileşik faizi yüzde 9.1 ve ortalama vadesi 41.4 ay oldu.

İç borç stokundaki artışa rağmen vadenin uzamasının ve faizlerin düşmesinin iki nedeni var;

· Kriz nedeniyle daralan kredi talebine bağlı bankalarda biriken atıl fonlar,

· Düşen faizlere rağmen halen en yüksek faizi veren ülkeler arasında olmamız.

Bu iki nedenden dolayı artan fon arzı faizleri düşürmeye vadeyi uzatmaya, şimdilik devam ediyor...

 

10 aylık iç borç artışı önceki 50 aydan fazla 

X